ایجاد یک افغانستان خودکفا و همهشمول: مالکیت، اصلاحات و تغییر نسلی
سخنرانی در سومین نشست سالانه "هیئت عالیرتبه" (SOM) - ارگ
نکات اساسی:
- مبارزه با فساد: مبارزه با فساد از طریق رهبری، اصلاحات امنیتی و نظارت دقیق.
- حکومتداری بهتر: تقویت نظام انتخاباتی، قوه قضائیه و حکومتداری محلی.
- پایداری مالی: تضمین عواید قابل پیشبینی و بودجهریزی مسئولانه.
- برنامهریزی انکشافی: هماهنگی برنامهها برای توسعه زیربناها و خدمات.
- رشد سکتور خصوصی: رفع موانع، ایجاد فرصتهای شغلی و جذب سرمایهگذاری.
- حقوق شهروندی: ارائه خدمات اساسی، تامین حقوق مالکیت زمین و شمولیت اجتماعی.
- مشارکتهای انکشافی: اصلاح نحوه کمکها برای ساختن سیستمها، نه صرفاً اجرای پروژهها.
کابل، ۱۳ میزان ۱۳۹۶ | اکتوبر ۲۰۱۷
بسم الله الرحمن الرحیم
جلالتماب داکتر عبدالله عبدالله رئیس اجرایی، جلالتماب بانوی اول، وزیران: حکیمی و اتمر، سفیر یاماموتو، خانمها و آقایان، سفراء، وزراء، مهمانان ارجمند، همکاران محترم، دوستان و هموطنان!
برایم جای نهایت افتخار است که شما را به نشست امروزی مقامات عالیرتبه خوشآمدید بگویم، شما با حضورتان به کشور و مردم ما افتخار بخشیدید. نشست امروز بخشی از گفتگوهای دراز چگونگی مشارکت جامعه جهانی با مردم افغانستان برای ساختن یک آینده بهتر میباشد. ما از همکارانتان قدردانی نموده و این که زمان با ارزش خود را برای همراهی ما در بحث امروز اختصاص دادید، از شما سپاسگزاریم؛ تشکر به خاطر تشریفاتان!
اجازه بدهید نشست را آغاز کنیم، ما در لندن نقشه راه خودکفایی را ارائه کردیم که بیانگر این بود که افغانستان چگونه از طریق یک روند مداومت اصلاحات و نهادسازی، اساسات را برای داشتن یک کشور پایدار و باثبات، پیریزی خواهد کرد.
یک سال قبل، ما از نشست سطح وزارت بروکسل به منظور مبدل ساختن رویکرد خودانکانی به یک برنامه عملی بهره گرفتیم. این برنامه عمل با بهرهگیری از پالیسی مالی برای تعیین اولویتهای واقعبینانه، تقویت اساسات عواید کشور و مبدل ساختن پلانهای رشد و فقر به مجموعهای از برنامهها و اصلاحات پالیسی که منجر به انکشاف در زندگی روزمره مردم روزبهمان استفاده میکند.
امروز، بیش از نیمه راه (مهلت) اداره ما [حکومت وحدت ملی] میگذرد. اکنون زمان آن رسیده که آنچه به دست آمده و همچنان چالشهایی که باید بر آن غلبه شویم، را ارزیابی کنیم.
اجازه بدهید صحبتها را با مرور بر نقطه آغازمان، یعنی سه سال پیش، شروع کنیم.
حکومت وحدت ملی مسئولیت را در بستر یک بحران، نه بلکه چند بحران، به عهده گرفت؛ که هر کدام از آنها یک چالش عمده و بزرگ برای مامان بود. نخست، با پیشبینی خروج قریبالوقوع جامعه بینالمللی از کشور، گروههای طالبان و همراهان آنان حملات جبههای و حینی را علیه حکومت و
د جمهور رئیس غني ویناګاني ۱۹۹
مردم ما راهاندازی کردند. فراموش نکنیم که هزاران طفل، زن و مرد بیگناه افغان در نتیجه حمله بر تاسیسات غیرنظامی مانند مکاتب، مساجد، قرېهها و مراکز شهرها جان خود را از دست دادند. من و داکتر عبدالله بخش زیادی از سال نخستمان را با در آغوش گرفتن اطفال مصدوم و مجروح، با سوگمندهای حاصل از بمبارانها که به صورت عمدی روستاهای عادی را در میدانهای فوتبال و ولیبال هدف قرار داده بود، سپری کردیم. تهاجم همچنان ادامه دارد. این، همان سال بود که طالبان و حامیانشان گمان میکردند، استرجام مناطق را تصرف نموده و یک پایگاه برای خود خواهند ساخت.
آنان در رسیدن به هر کدام از اهداف استراتژیکشان ناکام ماندند. حتی یک مرکز ولایت هم سقوط نکرد. آنان با حملات بیرحمانه و بزدلانه، که غیرنظامیان، که تمامی معاهدات مدنی و کنوانسیونهای حقوق بشر را نادیده میگیرند، هیچ چیزی دست نیافتند، بلکه اراده مردم ما به مقاومت علیشان را فولادی ساختند. شجاعتی که قوای امنیتی و دفاعیمان از خود نشان دادند و قربانی که متقبل شدند، تجلی وطندوستی ریشهدار، و اعتقاد اسلامی ما در برحق بودن ماست. ما اطمینان داریم که دهشت و خشونت د وی یا شکست مواجه خواهد شد؛ این امر نه به آسانی و نه به سرعت، اما به طور قطع اتفاق خواهد افتاد.
گرچه سقوط اقتصادی که به تعقیب خروج (نیروهای بینالمللی) صورت گرفت، مانند حملات تروریستان بر غیرنظامیان خونین نبود، اما پیامدهای بشری بسیار سنگینی داشت. زمانی که رشد از ۱۰ درصد به ۲ درصد سقوط میکند، نتیجه آن تنها ترسیم نمودار سرخرنگ در گزارش بودجه سالانه کسی نبوده، بلکه به معنی رفتن هزاران خانواده به سوی گرسنگی است. این یعنی روستاییانی که به ما میگویند در انتظار فصل هستند تا بتوانند به جای یک روز بعد، روزی یک وعده غذا بخورند. این یعنی خانوادههایی که زنان آنان از فحشای اجباری و فقر مجبورتی فرو خواهند رفت، این یعنی مردان و زنان جوانی که در جستجوی پناه اقتصادی هستند به شکاری برای قاچاقبران نوجوانان انسان و مواد مخدر مبدل میگردند.
ما انتقال سیاسی داشتیم، در نوامبر سال ۲۰۱۴، بسیاری در لندن در مورد بقای حکومت وحدت ملی تردید داشتند. اما علیرغم آن، امروز من و داکتر عبدالله در این جا حضور داریم، و با صدای یکپارچه از چگونگی مصئون ساختن آینده افغانستان برای نسلهای بعدی صحبت میکنیم. اطمینان دادن از این که انتخابات ریاست جمهوری سال ۲۰۱۹ مطابق با بالاترین معیارهای بینالمللی برگزار گردد، و این که انتخابات پارلمانی و شوراهای ولایتی در سال ۲۰۱۸، زمینه باور صادق و شفافیت فراهم کند، در صدر اولویتهای ما قرار دارد. از آنجایی که جانشینی به قدرت در طول تاریخ
د جمهور رئیس غني ویناګاني ۲۰۰
کشور ما با پرداختن بهای گراف صورت گرفته و توام با خشونت و بینظمی بوده است، ما متعهد هستیم اطمینان بدهیم که انتقال منظم و مشروع قدرت، میراث ما برای آینده خواهد بود.
دیروز شما سخنان بانوی اول کشور و دیگر رهبران زن افغان را شنیدید، همچنین با داکتر قیومی، رهبر بینالمللی و ارجمند ما در عرصه معارف و زراعت، و عدادی از وزرا و معینان درباره عوامل، موانع، و برنامهها و پروژههای زیربنایی صحبت کردید. دو ساعت شنیدن از زنان ما خود جشنی از همبستگی همیبتی بوده، زیرا اتحادیه کننده گفتهمی همکار آلمانمان است که اکنون زنان افغان مالک سخن، و رهبری توانمندی هستند. امیدوارم که دو نشست بعدی نیز به همان اندازه مثمرمر بوده باشد. رهبری و مدیریت در افغانستان، مسئولیت یک تغییر نسلی میباشد و من افتخار میکنم که به عنوان یک تسهیلکننده، مشعل را به دستان توانای نسل دهمه نو میدهم و امیدوارم که آنان خود را در تاریخ ما به عنوان نسل بزرگی که موفق به غلبه بر جنگ، جنایت و فساد از طریق تعهد، شفقت و شجاعت شدند، برجسته سازند.
من از همکارانم مصرانه خواستهام که مهارتهای شنیدنشان را تقویت کنند تا بین سروصدا و طرحهای نوظهور تفاوت قابل شوند و جغد شهرواندانمان را درک کنند که منتظر تبدیل کارمندان دولت به خدمتگزاران عامه هستند.
در جریان نشست امروز، شما از دیگر وزرا، جامعه مدنی و سکتور خصوصی در مورد روشهایی که ما برای مبارزه با چالشهای فراروی انکشاف افغانستان به کار میبریم، خواهید شنید، که تمامیشان آن طور که باید و شاید، مشهود نبوده است. ما رویکردمان در قبال چالشها را از طریق ارائه در نشست مقامات عالیرتبه، بیان کردیم.
در نخست و مهمتر از همه، یک آغاز از لندن در دل این بود، ما به طور کامل مالک مشکلات خویشان میشویم، امن ساختن کشور، سرمایهگذاری در زمینه حاکمیت قانون، توقف فساد، افزایش عواید، اینها مشکلات ما هستند، نه شما. بگذارید تکرار کنم؛ اینها مشکلات ماست، ما باید آنها را رفع کنیم.
در مورد امنیت، بین سالهای ۲۰۱۲ و ۲۰۱۳، بیش از چهار هزار نیروی بینالمللی کشته و هزاران تن دیگر زخمی شدند که با این احترام میکنیم. از سال ۲۰۱۴ تا اکنون، تلفات نیروهای بینالمللی کمتر از حد بوده است، خونی که ریخته میشود، افغانی است. و از این حقیقت چشمپوشی نمیکنم که شعار کشته و زخمی که دو طرف درگیر در میدان جنگ متقبل میشوند، نشاندهنده است، گرچه گروههای طالبان، و حامیانشان، در قبال این حمام خون مسؤول هستند، زیرا آنها پیشنهاد حکومت وحدت ملی برای صلح از طریق گفتگویی سیاسی را رد کردند.
اما وقتی که جنگ بر ما تحمیل شده، ما افغانها در دفاع از کشورمان درنگ نمیکنیم و گمان نمیکنم که حتی یک جنرال از جامعه بینالمللی، توان دفاع راجع سربازان، افسران و بریدملانمان، بلکه همچنین حکومت ما برای بهبود کیفیت، سرویس و توانایی نیروهای امنیتی به خاطر دفاع از ملت خود رد کند. به عنوان سربلندان اعالی قوای مسلح اخیراً افتخار دیدار از شش قواوزعبد را داشتم و گوش کردم و به آنان گوش دادم، افتخار دارم که به قهرمانی آنان و بالا رفتن (توان) مسلکیشان ادای احترام کنم، من همچنین از تعهد و حوصله استراتژیک مردممان، به طور اخص خانوادههای قربانیان غیور، نفرتپذیر و قهرمان، و فداکاری آنان سیاسیگذاری میکنم.
ما مسؤولیتمان مبنی بر این که یک همسایه دموکراتیک و صلحجو برای کشورهای منطقه باشیم، را پذیرفتهایم. افغانستان هیچگاه حامی تروریزم بینالمللی نهشده و نخواهد شد، و بر بازیگران تخریبکار غیردولتی بهعنوان ابزار سیاست نمینوازد. این یک مسؤولیت مشترک ما باید باشد که افغانستان را به مرکز آرامش منطقه نه به محور جنگ تبدیل کنیم. ما از کشورهای همسایهمان برای یک دیالوگ صادقانه و موضع انکشاف مشترک مبتنی بر تجارت، ثبات و بهرهبرداری مسئولانه از منابع طبیعیمان دعوت میکنیم. ما به این افتخار میکنیم کهکشمشهای ما با احتمال و در حال نتیجه دادن است، افغانستان به محوری برای ترانزیت و تجارت منطقهیی بدل خواهد گردید. ما جدیت در همکاریهایمان، ما در راستای تعمق و توسعه آنچه گفته شده کار میکنیم، وارسا و بروکسل، مثالهای آن است.
ما مسؤولیتمان برای توقف فساد را پذیرفتیم؛ با کمک شما، ما مرکز عدلی و قضایی مبارزه با فساد را بنیان نهادیم که تنها تا به امروز به ۳۰۰ دوسیه فساد مقامات دپملما رسیدگی نموده، بلکه برای نخستین بار در تاریخ افغانستان، مقامات بلندرتبه امنیتی و ملکی را به اعتماد مردم استفادهنموده محکوم نموده به زندان انداختیم؛ هم در لواسرزاوال و یک تعداد قضاوتپلانان که در محکوم نمودن (مجرمین) از خود شجاعت قابلملاحظه نشان دادن اند. این دستاوردها را برای مردم و هموطنانمان که پشت شان ایستاده میکنند، ادای احترام میکنم. برای برداشتن نخستین قدم در برنامه مبارزه با فساد، ما اخیراً یک استراتژی ملی مبارزه با فساد بسیار عملی، و به اعتقاد ما بسیار واقعبینانه، را تأیید کردیم که روند عملی شدن آن از چندی قبل آغاز گردیده است.
من و همکارانم منتظر یک بحث ارزشمند و صادقانه روی چگونگی مبارزه با فساد هستیم؛ ما افتخار داریم که حکومتمان از آزادی مطبوعات در گزارشدهی فساد، حقوق فعالینی که در مقابل فساد میایستند، و استقلال بخش عدلی و قضایی به خاطر تعقیب و محکوم نمودن (مجرمین)، حمایت و پشتیبانی مینماید، با شنیدن از فساد، هر کراممان رنج میبریم. مردم ما از آن تنفر دارند. جوانان ما، زنان ما، و به طور خاص فقرا، یعنی اکثریت عددی کشور ما، از این بیزار هستند. من از این نفرت میخواهم استفاده کنم، به شما - جامعه جهانی - بلکه به همکاران و دوستانمان در جامعه مدنی و سکتور خصوصی کشور اطمینان بدهم که ما به خاطر ادامه دفاع و همکاری در پایان بخشیدن به این مصیبت، حمایت محکم و پایدار را با خود خواهید داشت.
و ما مسؤولیتمان در قبال زنان و جوانان را پذیرفتهایم؛ باری رساندن بار به فقرا تنها یک مسؤولیت سیاسی و مشروع ما نبوده، بلکه پایه و اساس دین و فرهنگ ما را تشکیل میدهد. این که اطفال افغان به گرسنگی سپرده داده میشوند، بیوههای شهدای ما نمیتوانند اطفالشان را به مکتب بفرستند، دهقانانی که تمام طول سال زحمت میکشند و در آخر حاصلاتشان در مزرعهشان میگندد، مشکل شما به عنوان دولتان توسعه و انکشاف افغانستان نیست؛ این ناکامی ماست، و ادامه نخواهد یافت، اجازه داده نخواهد شد که تکرار شود.
یک سال قبل، در بروکسل اعلام کردیم که ما به زودی برنامه میثاق شهروندی را آغاز خواهیم کرد. برنامه ملی با اولویت ملی که فراهمکننده خدمات اساسی به قرا و قصبات در سراسر کشور میباشد. امروز، میثاق شهروندی در ۲۲۰۰ محله شهری و روستایی در سراسر کشور در حال تطبیق است و تنها به هدف نخستین برای سال اول خود یعنی دسترسی به ۲۵۰۰ شورای محلی نزدیک میشود، بلکه آن قدر خوبی عمل کرده که ما به افزایش تناسب آن سرعت بخشیدهایم.
در بروکسل، خانم موگرینی، وزیر اتحادیه اروپا در امور خارجی، بانوی اول و من، برنامه ملی توانمندسازی اقتصادی زنان را راهاندازی کردیم. تا امروز، ۶۷ پروژه در زمینه فعالیتهای زراعتی مورد حمایت قرار گرفته است، ۳۵ هزار زن در زمینه چگونگی پرورش محصولات و بازاریابی آنان مورد حمایت قرار گرفته و به آنها آموزش داده شده است؛ وزارت معارف نیز در مورد استخدام سه هزار معلم زن قراردادی را مورد تایید قرار داده اند تا شهروندان افغان که جدیداً عودت نمودهاند، اطمینان حاصل کنند که دخترانشان سواد خواندن و نوشتن را خواهند یافت. اگر سرمایهگذاری روی آموزش یک دختر، پنج نسل را تغییر میدهد، ندیده گرفته نمیتوانیم که هزاران زنان افغان در تلاش هستند نسل را به سوءاستفاده از آنان، محرومیت، غفلت و خشونت محکوم میکند.
توانمندسازی اقتصادی زنان، یک امر حیاتی است. سرگذشت ۶۰ زن دارای شوهر معتاد، بیوه و یتیم وجود دارد که زندگی شان را از طریق مبدل شدن به یک دهقان نمونه تغییر دادهاند. هر کدام از آنان با برداشتن قدمی کوچک، در مجموع باعث برداشتن قدمی بسیار بزرگ شدهاند. پیامد آن چیست؟ فرزندانی که تغذیه میکنند و رشد باز مینمایند، دخترانی که به مکتب میروند و پول قرضهشان توسط مادرانشان پرداخته میشود، دسترسی به پروتین که بسیاری از خانههای دیگر به آن دسترسی ندارند. ما باید از این اقدامات کوچک بیاموزیم، میزان آن را افزایش داده و به مشکلات بزرگتر رسیدگی کنیم.
و انجا من نمیتوانم از شجاعت تیم فوقالعاده دختران روباتیک کشور که اخیراً به ایالات متحده امریکا سفر کردند، بگذرم و از آنان تقدیر نکنم. آنها، تنهای، موقعیت ما را در راستای تغییر انتظارات نسل کنونی دختران را بهتر از آنچه با ارقام و اعداد نشان داد، به نمایش گذاشتند. میتوانم به شما اطمینان بدهم که صدها دختر اینچنینی (در کشور ما) وجود دارد، و سپس هزاران و میلیونها بی (همانند این دختران) وجود خواهد داشت.
اگر مالک چالشهای خود بودن، اولین پیششرط برای اقدامات بود، قدم دوم تشخیص این موضوع است که باید سیستمهای بهتری ایجاد میکردیم، نه پروژههای بهتر.
در سندی که در لندن ارائه کردیم، برای عملی نمودن اصلاحات در هفت بخش تعهد شده است.
نخست - ما گفتیم که با عواملی که فساد از آن نشأت میگیرد، مبارزه خواهیم کرد. شما استراتژی ملی مبارزه با فساد را که جدیداً تکمیل شده با خود دارید. این استراتژی بر پنج رکن استوار میباشد: رهبری ملی، اصلاحات سکتور امنیتی با تاکید خاص بر اصلاحات در پولیس، بهبود کیفیت استخدام خدمات ملکی، تعقیب عدلی و قضایی مؤثر قضایا، و بالا بردن تواناییها به نظارت و چگونگی انتقال و مصرف پول. و هر چند که مبارزه با فساد همیشه به عنوان یک تلاش عمومی در حکومت خواهد بود، اما به خاطر این که واقعبینانه باشد، ما پیگیری فساد در پنج عمده در عرصههای امنیتی، عواید و مصارف وزارتها با نقش خاصی که به سکتور خصوصی و جامعه مدنی در زمینه نظارت و نمایندگی داده شده در صدر اولویتها قرار دادهایم.
گرچه ما در مورد این استراتژی مطمئن هستیم، اما بخش عمدهای که برای آن به خاطر اقدامی که قاطعیت درخور را نداشته باشد، مان کافی ندانستهایم، کنترل رابطه بین تجارت مواد مخدر و فساد در حکومت است. ما این موضوع را گرفته و نادیده نگرفتهایم؛ از نخست باید ببینیم تقویت نهادهای امنیتی، عدلی و قضایی، و مبارزه با پولشوی، را که برای موفقیت در تلاشهایشان بر اساس دارند، فراهم کنیم. خرسندم که این را با شما شریک بسازم که افغانستان از لیست خاکستری (گروه اقدام مالی بینالمللی) خارج گردیده و اکنون ما یک عضو کاملاً بااعتبار جامعه بانکی بینالمللی به خاطر معاملات بانکی هستیم.
زمانی که ما و شرکای جامعه مدنی تحقیقات و بررسیهای جدی را در زمینه فساد آغاز کردیم، دریافتیم که آلودگی آن تا چه اندازه در میان ملت و دولت ما گسترش یافته است. میخواهم به صورت خاص از دوستانمان در کمیته مشترک نظارت و ارزیابی (MEC)، سیگار و جامعه مدنی که با قدرت صخرهها را درهم شکستند تا سطوح نفوذی فساد را بیابند، ابراز امتنان کنم. شما در نشست امروزی یافتهی اخیر را خواهید شنید، که با وجود سالها حمایت سخاوتمندانهی شما از برنامههای آموزشی، این ثابت میشود که برنامههای مذکور با فسادی که به صورت سیاسی القا گردیده، آمیخته شدهاند. به صورت خاص، این امر بیانگر نوعی از انحراف اخلاقی است که تعلیم و تربیه از یک طفل دزدیده شود. شما اطمینان خواهید یافت که یک واکنش تمامعیار که شامل تعقیب عدلی و قضایی جنایات در بالاترین ردهها و بازبینی کلی آن وزارت خواهد بود، صورت میگیرد.
دوم – ما وعده کردیم که حکومتداری بهتری را فراهم میکنیم. روند اصلاحات انتخاباتی جریان دارد. ما به تعهدمان در راستای برگزاری انتخابات پارلمانی در تاریخ ۱۶ سرطان ۱۳۹۷ [۷ جولای ۲۰۱۸]، پایبند هستیم. ما همچنین پیشنهاد کردهایم که روند آمادهسازی دستگاههای بایومتریک ثبت رأی تسریع گردد تا اطمینان بدهیم که پروسه رأیدهی در انتخابات ریاستجمهوری سال ۲۰۱۹ تا حد امکان شفاف و عاری از تقلب برگزار شود. داکتر عبدالله و من متعهد به شنیدن نظرات جامعه مدنی و قشر سیاسی افغانستان به خاطر اطمینان از این که کمیسیون مستقل انتخابات پاسخگو باشد، هستیم. آنها [کمیسیون مستقل انتخابات] مستقل هستند و باید حمایت شوند، و ما از جامعه بینالمللی و جامعه مدنی میخواهیم که در این زمینه ناظرین داشته باشند و از این روند حمایت کنند.
فراتر از انتخابات، ما در حال تقویت حکومتداری به سمتی هستیم که به زندگی افغانهای عادی دسترسی یابیم. بیش از سی درصد از قضات و سارنوالان تبدیل شدهاند. تکتک قضات استیناف در سی و چهار ولایت افغانستان تبدیل شدهاند. ما بیش از یک میلیون دالر از بودجه خودمان را به خاطر تسریع تقاعد سارنوالان کاهل و جایگزینی نسل جدیدی از حقوقدانان اصلاحطلب تصدیقشده به مصرف رساندیم. با آغاز قریبالوقوع سیستم جدید محاکم اراضی و استراتیژی حکومتداری محلی، ما یک سکتور عدلی کارا را در ولایات و ولسوالیها که محل زندگی اکثریت افغانهاست، ایجاد میکنیم. مطمئن باشید، در مورد توزیع اراضی حکومت یا دارایی حکومت، قباله هم به نام مرد و هم به نام زن صادر خواهد شد.
سوم - ما وعده کردیم که حکومت را در مسیری به سوی پایداری مالی قرار دهیم. به هیچ وجه نمیتوان گفت که این کار انجام شده است. اما اجازه بدهید که از وزیر محترم [وزیر مالیه] و همکارانشان به خاطر پیشرفت زیادی که داشتند، قدردانی ویژه کنم. ما با مشارکت نزدیک با صندوق بینالمللی پول بودیم، شما از وزیر مالیه ما خواهید شنید که ما عواید بشتری نسبت به اهداف تعیینشده به دست آوردهایم، ما به منظم و مرتب ساختن بخش مالیات، بعد از چهارده سال ضایع منابع ملی و از دست دادن فرصت، ادامه میدهیم. خرسندم که توجه شما را به اصلاحات گستردۀ در گمرکات و ارائه بودجهای که کاملاً قابل پیشبینی و مبتنی بر نتایج باشد، جلب کنیم.
مدیریت هزینهها در محدودیتهای بخش دیگری از پایداری مالی را تشکیل میدهد. این اولین سالی است که بودجهای که به پارلمان خواهیم فرستاد، واقعیتهای مالی کشورمان را انعکاس خواهد داد.
چهارم - ما تعهد کردیم که رویکردمان نسبت به پلانگذاری انکشافی را اصلاح کنیم. سیستم شوراهای انکشافی و برنامههای اولویتی ما که در کنفرانس بروکسل ارائه کردیم، در حال کار و انجام است. دیروز سوالی مطرح شد که چگونه هماهنگی داشته باشیم؟ و چگونه مشکل همآهنگی میان وزارتها را رفع کنیم؟ از طریق شوراها… هم در گزارشهای در مورد فساد که سیګار، نهادهای جامعه مدنی یا هر نهاد دیگری ترتیب میکنند، به دست شورای عالی در زمینه عدلی و حکومتداری خوب، در زمینه اقتصادی و مجموعهی دیگر از شوراها میرسد تا اطمینان حاصل شود که اولویتبندی و هماهنگی در سطح وزارت صورت میگیرد. برنامهای ملی برای زیربنای انکشاف شهری، خودکفایی در انرژی از طریق مشارکت دولتی - خصوصی و برنامه توزیعی برق برای تولید، انتقال و استفاده صنعتی و مصرفی، و انکشاف خدمات برای فقرا نیز از چندی قبل فعال گردیده است. سال ۲۰۱۸ آغاز برای پلان برنامههای ملی در حکومتداری محلی، انکشاف تجارت زراعتی و اصلاحات آموزشی میباشد.
پنجم - ما وعده کردیم که محدودیت سکتور خصوصی در اشتغالزایی و پیشبرد رشد را برداریم. علیرغم این که جنگ، هزینههای ما را در محیط سرمایهگذاریمان یکی از چالشبرانگیزترینها کرده است، ما واقعاً در حال پیشرفت هستیم. از پشتیبانان بخش خصوصی و فعال سکتور خصوصی میخواهیم که در ابتدای فراوری انکشاف این بخش را مشخص کنند. از مجموع یازده محدودیتی که این بخش با آن مواجه بود، هشت مانع اصلاح گردیده و یا رفع شده، و اقدامات برای رسیدگی به سه مانع باقیمانده نیز در جریان است. روند صدور بهتر جواز تجارتی، با پیشرفتهای همراه بوده است؛ جریمههای مالیاتی غیرمنصفانه از میان برداشته شده، قانون حمایت مشارکت دولتی - خصوصی با انکشافهای مالیاتی همراه بوده است. ما در حال حاضر شاهد نوافروزیهای از قبیل بخشودگیهای مالیاتی تعیینشده؛ بورد های ترقی سرمایهگذاری، و یک میکانیزم گزارشدهی سطح بالا هستیم تا درخواست رشوه از سرمایهگذاران به سرعت رفع شود.
اما، ما راضی نیستیم. افغانستان نمیتواند با نرخ رشد تکرقمی به رشد خود ادامه دهد. اگر در هر صورت امیدوار به این هستیم که از فقر رهایی یافته و ثبات را در کشورمان برقرار کنیم، ما باید به روند اصلاحات سرعت ببخشیم. ما ماشین سرمایهگذاری برای رشد را ایجاد کردهایم، اما اکنون باید انقلابی و خلاقکارانه بهکار گرفته شود. منافع شخصی بیش از حد لازم، مانعی در مقابل خیر مردم عام هستند، و به آنها باید اجازه چنین کاری داده نشود.
فساد و تشریفات اداری، دشمنان با تاثیرگذاری مشابه با اعمالی که طالبان و گروههای تروریستی علیه ما انجام دهند، محسوب میشوند. به همین دلیل، ما برنامه اصلاحی بخش خصوصیات را تسریع خواهیم بخشید، همه مراحل سرمایهگذاری را ساده خواهیم ساخت، و شرکای بینالمللی را تشویق خواهیم کرد که متخصصین و سرمایهشان را برای انکشاف منابع ما و اشتغالزایی برای مردم ما (به افغانستان) بیاورند.
نه در تعهد ما به انکشاف بخش خصوصی شک وجود دارد و نه در ظرفیت بالفعله ما. افغانستان منابع گسترده معدنی و طبیعی دارد، اما دسترسی به آنها در عمق زمین و رساندنشان به جایی که اشتغالزایی و حمایت از رشد ما را با خود داشته باشد، مستلزم تعهدی برای اصلاح بخش خصوصی است، و امروز من به نمایندگی از حکومت وحدت ملی این بار تعهد دارم که این تعهد را به شما بدهم. اما ایجاد یک محیط مساعد، قابل پیشبینی و با مدیریت مناسب سرمایهگذاری برای ما، مستلزم کمک زیادی برای خلق برنامههای مورد نیاز میباشد تا متافقانه دوامدار و رقابتی ایجاد نماییم، روند صدور جواز، را عاری از فساد بسازیم، مناقصهها و قراردادها را با تخصص کامل و حرفهیی و شراکتهای نهادی مدیریت کنیم، و منازعات را به صورت قانونی و منصفانه فیصله نموده و آنها را به فصل آخر، یعنې حل و فصل، برسانیم، نه از طریق منابع لتناقض فراوان، [plenty of curse] در هرجایی، و نمیخواهیم شکاری برای مصرف بیهوده منابع طبیعیمان باشیم و بهخاطر اقلیتهای کوچک، اکثریت مردممان را قربانی کنیم. یک راه طولانی است که باید طی کنیم.
اما اکنون ما دارای نقشهراههای اصلاحی معتبر در وزارتها هستیم؛ به طور مثال میتوان از وزارت معادن و پترولیم نام برد که در گذشته، مانع تغییر مارکهای رقابتی به جای کنترول حکومت فاسد، بوده. ما به بهترین موقعهای شما بهخاطر آوردن سرمایه مقرر در کشورمان نیاز خواهیم داشت، و ما امروز و در ماههای پیش و منتظر یک بحث فعال خواهیم بود.
ششم، ما گفتهایم که حقوق انکشاف شهروندی را تضمین خواهیم کرد. من به آغاز سریع برنامه میثاق شهروندی، برنامه ملی برای توانمندسازی اقتصادی زنان، و کارهایمان برای محافظت از حق دسترسی به اراضی مردم فقیرمان در مقابل غضب و سلب مالکیت بښنیشان توسط زروتمندان اشاره کردم. آب پاک، صحت اساسی، معارف، دسترسی شهروندان به انرژی، بالا بردن حاصلخیزیت زمین، دسترسی به اشتغال، در این موضوعات در چارچوب انکشاف استراتژیک و پلانهایمان برای سرمایهگذاری تمریخ گردیده و به آنان اولویت داده خواهد شد.
اما میخواهم یک رویداد انکشافیافته که صورت نگرفته را خاطرهاش بسازم؛ در سال ۲۰۱۵ نخستین کاری که انجام شد، این بود که یک میلیون مهاجر از پاکستان و ایران با یک میلیون مهاجر دیگری که در کمپهای بیجاشدگان داخلی زیست داشتند یکجا شدند. با تمام چالشهای دیگر که کشورمان با آن مواجه است، این امر میتوانست به یک بحران بینالمللی بدل شود. ډاکتر عبدالله او یا توانمندی واکنش ما در این راستا را برملا کردند. به جای آن، افغانستان یا آغوش باز از شهروندان جدیدش که به کشور برگشته بودند استقبال کرد. حکومت وحدت ملی یا شریکی بینالمللی مسلمانان یکجا گردیده یک چارچوب پالیسی مبتنی بر حق شهروندی بر کل جامعه و در عین حال صمیمانه به ترتیب نمودن تا ادغام شهروندان را تقویت بخشند و از منازعه جلوگیری کنند. بدین لحاظ تاکه زیادی از مردم موفق شدند که در محلات فقیرتری برای خود سرپناهی پیدا کنند.
حکومت ما منتظر حمایت دونران نگردید، به جای آن، پروژه اقدام به استخدام سه هزار معلم زن نمود تا دختران جوان خانوادههای عودتکننده با موانع کمتری در زمان ثبتنامشان، در مکاتب خانههای جدیدشان روبهرو شوند. قوانینی که تحرک و دسترسی آنان به خدمات از قبیل صحت و معارف را محدود ساخته بودند، و یا از میان برداشته شد. برنامهای آمادگی برای زمستان به خوبی پیش رفتند. برای برنامههایی برای برنامههایی به منظور کاهش زمانی که عودتکنندگان در کمپها سیر میکنند و به اعضای فعال اقتصادی برای جوامع میزبانشان مبدل گردند، صورت گرفته و از چندی قبل در جریان است و توسعه خواهد یافت.
در آخر، ما وعده کردیم که رویکردمان برای انکشاف همکاریها را از نو خلق کنیم. من قبلاً به فشارمان برای بالا بردن تجارت و مقدمات ثبات با شرکایمان اشاره کردم. من یک بار دیگر بر تعهدمان به یک دیپلماسی سازنده و مؤثر با پاکستان تأکید میکنم تا که تمامی منطقه بتواند ماشین تجارت که منجر به صلح و رفاه میگردد را ایجاد کند.
ما همچنین تمامی تلاشهایمان برای کمک اصلاحی را انجام دادیم. تاکنون، هیچ تردیدی وجود ندارد که کمک داخل بودجه از طریق برنامههای ملی، از قبیل میثاق شهروندی یا برنامههای ملی در عرصه صحت در ایجاد محدوده و مقیاس انکشاف برای عده زیادی از افغانها از طریق طیفهای دیگر به مراتب مؤثرتر است، که در حقیقت کمک خارج بودجه برای دستیابی به این طراحی نشده است. ما پیش از این نقشه راه اصلاح مالی را تشریح کردهایم، ما با دقت به کارمان با صندوق بینالمللی پول، بانک جهانی، و بانک انکشاف آسیایی ادامه میدهیم، تا اطمینان بدهیم که تمامی کمکهای داخل بودجه مطابق با معیارهای بینالمللی برای کنترول اعتماد بوده و به اشتباهات سهوی پایان بخشیم.
ما باید کارهای بیشتری انجام بدهیم. کمک انکشاف باید به اندازه خود صورت بگیرد. این باید سیستم بسازد؛ در پروژه، ما باید قادر گردیم که به مردم در مناطق ناآرامتاثیر یافته نشان بدهیم که حکومت ما میتواند برای آنان وظیفه دوامدار برای از فساد، عدالت و البته خدمات، و نه برنامههای یکمرتبته، ارائه کند. این امر چالشبرانگیز خواهد بود، اما ما بیش از این دیگر نمیخواهیم که از صفر شروع کنیم. برنامههای حمایوی ابتکاری از قبیل «قرارداد دولتسازی»، با اتحادیه اروپا، مشارکت جدید انکشافیافته ایالات متحده، و برنامه تشویقی جاری صندوق انکشاف بازسازی افغانستان یا ARTF نشان دادند که برنامههای حمایتی داخل بودجه که به صورت مناسب دیزاین شده، میتوانند منجر به آوردن اصلاحات و سرمایهگذاری که به صورت جزیی موردنیازند، گردند. ما تمایل داریم که ببینیم کمک شما در این قبیل برنامهها مصرف شود که هر جزء کوچک آن به سود منافع استراتژیک ملیتان، همان طوری که برای ما نیز هست، باشد.
این پیشینه که گفتههایمان با عملمان صدق میکند، باید به متقاعد ساختن حکومتها و مردم شما، به طور خاص مالدهندگان واقعی و قانونپذیر، کمک کند که در حکومت وحدت ملی که ارزشهای دموکراتیک مشترک با آن دارید، دارای یک همکاری میباشید، و این که به صورت خستگیناپذیری روی تأمین منافع مشترکمان در زمینه امنیت تمرکز صورت میگیرد. من از تنگتک شما و کشورهای شما تقاضا نمیکنم که بهخاطر گستریش حمایت تان در وارسا و بروکسل و از طریق میکانیزمهای دوجانبه و چندجانبه ابزار امتنان میکنم. ما بهجا عرصهای برای همکاری ایجاد کردهایم که میتواند منجر به قرار گرفتن یک حلقه نسیه و راهکارهای رهبریپذیر به جای حلقه خشنه و مشکلات زنجیری گردد. انکشاف ترکیبی در میان عملکردهای مرکزی مارکیت، جامعه و دولت آنقدر مطلوب نیست، اما امکانپذیر است.
از آنجایی که ما در یک شرایط تغییریافته، با هم ملاقات میکنیم، اجازه بدهید که از تمامی جواب ملی، بینالمللی و منطقهیی مصرانه بخواهیم که این شرایط را بررسی نموده و به صورت سازنده بدان پاسخ دهند. استراتژی رئیس جمهور ترامب برای آسیای جنوبی، به شرایط جدیدی و برای ارزیابی مجدد این که خشونت و جنگ ترک شود و به جای آن همکاری و گفتگو پذیرفته شود، فراهم کرده است. ما از این استراتژی استقبال نموده و به صورت قاطع از آن پشتیبانی میکنیم، و تأکید میکنیم که هدف عمده این استراتژی تأمین ثبات و امنیت در منطقه و به واسطه آن کمک به مصون ساختن جهان از تهدید تروریزم میباشد. ما آموختهایم که تحت شرایط ابهام، مدیریت و رهبری کنیم و هیچگاه تمرکز استراتژیک یا حوصلۀ استراتژیکمان را از دست ندهیم. همان طور که بانوی اول دیروز اظهار داشت، اکنون مردم ما با یک افق و شرایط بخارسته از اطمینان زندگی نموده و پلانگذاری میکنند، این یک نتیجه عالی استراتژی جنوب آسیا است و ما از آن استقبال میکنیم.
با ارائه یک عرصه برای تحول و شرایط تغییریافته، اجازه بدهید به سوالات جامعتری که باید منتظر گرفته شوند، نتیجهگیری کنم.
سوال میمراث جایز اهمیت است. در مرحله اول، انتخابات (ریاستجمهوری) سال ۲۰۱۹ ما باید یک اجماع را تأمین کند که روند انتخابات منصفانه بوده و صدای مردم شنیده شده و بر اساس آن عمل شده است.
دوم، دموکراسی باید نهادینه شود.
من توجه شما را به سرمایهگذاریهایی جلب کردهام که در آن برای ایجاد اساسات برای یک افغانستان خودکفای کار میکنیم. اما به همان اندازه که رشد اقتصادی، تجارت منطقهیی و حتی امنیت داخلی ممکن است حیاتی باشد، روند اصلاحی دیگری نیز وجود دارد که اهمیتاش مقدمتر از تمامی موضوعاتی است که ذکر گردید.
ما باید حاکمیت قانون را پیشرفت بدهیم.
قانون اساسی تشریحکننده ارزشها و اجماع ملی برای این که چگونه منازعات و اختلافات بدون استفاده از خشونت و تسلیحات حل و فصل شود، میباشد. قانون اساسی ما حقوق مردم را مشخص نموده و دولت را مکلف میسازد که آنها را اقامه و از آنها حراست کند. این یک اصل اساسی است که تمامی اصول دیگر بر آن استوار است. روایاتی که امروز خواهید شنید و بحثهایی که خواهید داشت، ابزاری خواهند بود که از طریق آن حکومت مشروع افغانستان نه بهعنوان چرخش خشونت، واسطه و فساد ادامه خواهد داد. دولت ما نمیتواند به این ادامه دهد که یک دارایی شخصی برای کتلۀ کوچک و فاسدی که از رنج مردم فایده میبرند، باشد.
زمانی که برای این بیانیه آمادگی میگرفت، دوستی که از خارج از کشور به ملاقاتام آمده بود، متعجب شد؛ کسی که میتوان به کمان از کابل به هر جهتی رسم کرد و به این اندازه آزادی بیان، به این اندازه آزادی برای انتقاد و به این اندازه تعهد برای اصلاحات که در افغانستان امروز میتوان دید، را در جای دیگر نمیتوان یافت. علیرغم چالشها، ما نمیتوانیم و نباید فراموش کنیم که ما واقعاً در حال پیشرفت هستیم.
سوم، ما باید صلح را تأمین کنیم. یک بار دیگر، از پاکستان میخواهم که گفتگویی دولت با دولت با ما را تقویت کند تا امنیت و صلح منطقهیی برقرار شود، فراهم کردن پناهگاه برای بازیگران تخریبکار غیردولتی روایتی است که مناسب جواب بینالمللی مسئولیتپذیر قرن بیستو یکم نمیباشد. موافقتنامه صلح موفقیتآمیز با حزب اسلامی باید به گروههای طالبان نشان دهد که ما طرفیت و اراده سیاسی برای وارد شدن به یک گفتگویی بینالافغانی هستیم و میتوانیم در نتیجهگیری همزمان، دست بیاییم (مهربان) عشوه را به جای جنگ، رای را به جای مرمی، و گفتگو را به جای ويرانی بپذیرند.
افغانستان در حال تجربه کردن یک تغییر نسلی است. ما در حال برآوردن یک نسل جدید و کامل از جوانان اصلاحطلب هستیم، ما به درهم شکستن واسطه گذشته با تحقق بخشیدن عملی به حکومتی که بر اساس شایستگی، قانون و قواعد باشد، ادامه خواهیم داد. اگر تنها یکی از دعاهایم این مورد قبول شود، این است که حکومت بعدی به ساختن این اساس ادامه دهد، که قانون اساسی ما اطمینان میدهد، نسل جدید به اطفال امید، فرصت و چانس این را خواهند داشت که هرگز دوباره در خشونت و شادیی که همانند ابر سیاهی بر زندگیمان سایه افگنده، زندگی نکنند. ما دارای پنج نسل بودهایم که از هم جدا شدهاند. ما اکنون به یک نسل شفاف، یک نسل مهربان، نسل و نسل از صلح اتکا میکنیم.
ما انتخاباتی سختی داشتهایم، ما علیه تروریزم جنگیدهایم، ما با ریشههای قدرت و فساد مبارزه کردهایم. ما در مقابل تحریف دین و فرهنگمان که مانع رفتن زنان به مکتب شده و عدالت، استبداد، اختیاری و بنامگام ساختهاند، ایستادهایم. ما سرزمینمان را خونچکان و زخمی ساخته، اما مصمم موفقیت هستیم.
اما ما امیدها را پشت سر نگذاشتهایم، زیرا ابتکار به عنوان یک دیدگاه به کشور ما بازگشته است. سرزمین رؤیی - مشهور به مولانا - امیر علی شیر نوایی، خوشحال ختک و دیگر بزرگان ادبی ما در سراسر کشورها یک بار دیگر شعر و ترانههای ممتاز خواهند سرود. هفده سال قبل، زبان تقریباً مرده بود. از داستانهای کوتاه گرفته تا اشعار حماسی، از گزارش تا دربارها، از وجود تا تمدن، زنان و مردان ما زحمت میکشند که نشان بدهند تصور جمعی به آمال و آرزوهای طولعمر که صدای میبخشند تا زندگی مصون، با مفهوم و سرفه را رهبری کنیم.
آرزوهای گرم و صمیمهام را به شما ابراز نموده و از شما به خاطر این که شرکا و دوستان عالی بودید، تشکر میکنم.