ډاکټر اشرف غني
ډاکټر اشرف غني

ملګرتیا، پرمختګ او زغم: د یو خپلواک او سوکاله افغانستان جوړول

ملګرتیا، پرمختګ او زغم: د یو خپلواک او سوکاله افغانستان جوړول

د افغانستان په اړه د بروکسل کنفرانس په عمومي غونډه کې وینا

مهم ټکي: 

  • نړیوال ملاتړ: نړیوال شریکان د سولې او پراختیا په لاره کې له افغانستان سره مرسته کوي.
  • تاب‌آوری (زغم): افغانان له لسیزو جګړو سره سره، په هیلې او ایمان ثابت قدم پاتې شوي.
  • د ښځو پیاوړتیا: افغان ښځې په ټولنیزو، سیاسي او اقتصادي برخو کې مشري کوي.
  • د ځوانانو ونډه: ځوانان د هېواد د ثبات او پرمختګ اصلي محرک ځواک دی.
  • امنیتي ځواکونه: پیاوړې دفاع له ملي حاکمیت او سولې څخه ساتنه کوي.
  • اقتصادي پراختیا: پانګونه، انرژي او سوداګري د هوساینې لامل کېږي.
  • تعلیم او روغتیا: ښوونځي، روغتیايي خدمتونه او پروګرامونه بشري پانګه جوړوي.
  • سوله او یووالی: د افغانانو په مشرۍ خبرې اترې د تلپاتې ملي یووالي ډاډ ورکوي.

 

د بښونکي او مهربانه خدای په نامه

عالي‌جنابانو! اجازه راکړئ نن سهار د ډاکټر عبدالله او خپل ځان په استازیتوب د ۷۵ هېوادونو له استازو او د نړیوالې ټولنې له ۲۵ استازو څخه مننه وکړم چې نن دلته یوازې له افغانستان سره د مرستې په موخه راټول شوي دي. موږ د هېوادونو او نړیوالو سازمانونو د داسې شریکانو په توګه سره راټول شوي یو چې د ډیموکراسۍ او بشري حقونو د ارزښت په اړه ګډ لیدلوری لرو؛ د نړۍ ثبات ته د تروریزم د لویو ګواښونو په اړه ګډ لید لرو؛ د دولتونو حاکمیت او نړیوالو قوانینو ته د درناوي په لاره کې د مشرانو پر یووالي باور لرو او د بېوزلۍ د له منځه وړلو او د ټولنیزې پراختیا اهدافو ته رسېدو ته ژمن یو.

دا زما لپاره ویاړ دی چې د افغان ملت د زړه له کومې مننه څرګندوم؛ په داسې حال کې چې د جنګ له امله پر پېښېدونکي غم او د بې‌ځایه کېدو، جلاوطنۍ او مهاجرت پر یوازیتوب خبر یم، چې دا له څلورو لسیزو راهیسې زموږ وضعیت دی. سره له دې ستونزو، "تاب‌آوري" (زغم او پیاوړتیا) زموږ ملي ځانګړنه ده چې زموږ له لرغوني تاریخ څخه د کلتورونو او تمدنونو د لیدلو د ځای په توګه، زموږ له تلپاتې اسلامي ایمان، پر تېر وخت د غلبې پر ټینګ باور او زموږ د مېلمه پالنې او دوستۍ له کلتور څخه سرچینه اخلي.

د نړیوالې دوستۍ اغېزې

تاسو، د نړیوالې ټولنې درنو مشرانو، زموږ ملګري او زموږ د خلکو د هیلو سرچینه پاتې شوي یاست. نړیوالې ټولنې زموږ خلکو ته د مرستې لاس اوږد کړی ترڅو موږ د جګړې، بېوزلۍ او بې‌رحمۍ له کلونو څخه وژغورئ. په هغه هېواد کې چې خلک یې د خپلو اولادونو تعلیم ته تږي دي، تاسو ښوونځي جوړ کړل. هلته چې ژوند له صدمو، ناروغیو او ژر مړینې ډک و، تاسو کلینیکونه جوړ کړل او زموږ نرسانې او ډاکټران مو وروزني. هلته چې زموږ کروندې ویجاړې او له ماینونو ډکې وې او معصوم ماشومان به ناڅاپه د لوبو پر مهال له پښو او لاسونو بې‌برخې کېدل، تاسو له موږ سره مرسته وکړه چې ځمکې له خطر څخه پاکې کړو او زموږ بڼونه او تاکونه بیا شنه کړو. زموږ وګړو، هلکانو او نجونو، نارینه وو او ښځو، زده‌کوونکو او ښوونکو، کوچیانو، کلیوالو او ښاریانو، ځوانانو او زړو دا د دوستۍ لاس ونیوه او نن موږ د خپل ملت مننه او منندویي ابرازوو.

د افغان ښځو بدلون

افغان ښځو په وروستیو ۱۵ کلونو کې تاریخ جوړ کړی دی. دوی چې د تحمیل شوي "جنسیتي آپارتاید" له امله ځورېدلې وې خو ماتې شوې نه وې، ځانونه یې د هغو حقونو، وجایبو او مساوي فرصتونو ترلاسه کولو ته وقف کړل چې زموږ اساسي قانون یې د افغانستان ټولو اتباعو ته ورکوي. زه د هغو افغان ښځو د وړتیا او ظرفیت لمانځنه کوم چې په خپله غږ پورته کوي. دوی د ښځو په توګه په خپله په روښانه او رسا غږ خبرې کوي، نه یوازې د هغو هویتونو له مخې چې په کورنۍ کې له نارینه وو سره د تړاو له امله ورته ورکول کېږي.

که د قضیې په بڼه وي او که د کټګورۍ په بڼه، د کلتوري، اقتصادي، سیاسي او ټولنیزو لوبغاړو په توګه زموږ د ښځو د بیا رغونې کیسې الهام بښونکې دي. که په ټولیزه توګه ورته وکتل شي او د دوی د شبکوي اغېز له مخې اندازه شي، دوی د افغان ښځو په ژوند او رول کې د یو تاریخي بدلون لپاره لوی ګام اخلي. د دوامداره بدلون لپاره د دې رامنځته شوي پلیټ فارم ملاتړ متمرکزې پاملرنې، سرچینو او سیاسي ارادې ته اړتیا لري.

له بده مرغه، د هر بدل شوي ژوند په بدل کې لس یا ډېر نور ژوندونه لا هم له خطر سره مخ دي. که تاسو وګورئ چې ښځینه کروندګرو د ۴۰ ډالرو په شاوخوا کې څه کړي ترڅو د خپلو کورنیو نفقه ګټونکې شي او کله چې د دوی خبرې د هغه عزت له مخې واورئ چې اقتصادي پیاوړتیا یې له ځان سره راوړي، تاسو نشئ کولی پر دې باور ونه کړئ چې افغان ښځې به زموږ په اساسي قانون کې د ځای پر ځای شوي ډیموکراټیکو ارزښتونو ساتونکې وي. زه هیله لرم چې د بانوی اول (بی‌بی ګل) او د ولسمشر ملګرتیا دا وښيي چې اصلي ځواک په دوه اړخیز درناوي او ژمنتیا کې دی. زه په ویاړ سره د رولا (بی‌بی ګل) له دوامداره منندویۍ څخه یادونه کوم، ځکه چې هغې زما د اصلاحاتو نظریې د دې منطق په تله کې تللي چې ایا دا "خلکو ته د لومړیتوب ورکولو" په تېره بیا محرومو، بې‌ځایه شویو او بېوزلو ته د رسېدنې ازموینه پوره کولی شي که نه. زه او بانوی اول ستاسو د هېوادونو له ښځو او نارینه وو، په ځانګړې توګه له اجراییه او مقننه قوواوو څخه د افغان ښځو د لاسته راوړنو د پراختیا او پایښت په لاره کې د دوی د ملاتړ له امله ژوره مننه کوو. ځکه توانمندې ښځې – چې د پرونۍ ناستې موضوع وه – په حقیقت کې د یو سوکاله افغانستان کیلي ده. زموږ الهام له "بي بي خدیجې" (رض) څخه اخیستل شوی، چې لومړی د پیغمبر (ص) کارفرما او بیا یې مېرمن وه او د عربو یو له مشهورو سوداګرو څخه وه.

د ځوانانو پیاوړتیا او نسلي بدلون

ځوانان او فقرا، چې زموږ د خلکو نور دوه عددي اکثریتونه دي، هم ستاسو د ملاتړ اغېزه احساسوي. په ۲۰۰۲ کال کې د مالیې وزیر په توګه ما په میاشتو میاشتو د یو تکړه مدیر او مشر پسې پلټنه کوله. د ولسمشر په توګه، زه خوشبخته یم چې د تکړه افغان نارینه وو او ښځو له سي‌وي ګانو (خلص سوانح) سره مخ یم چې تعلیم، تجربه او ژمنتیا یې سره یوځای کړي دي. د ښاروالیو د کاندیدانو د سلګونو وړاندیزونو په لوستلو سره، زه زموږ د مشرتابه او مدیریت په مهارتونو کې د یو نسلي بدلون د شواهدو تر اغېز لاندې راغلم.

ستاسو د پانګونې په برکت، موږ اوس له ۵ څخه تر ۱۰ زرو پورې تکړه خلک لرو چې کولی شي هغه اصلاحات او پروژې پر مخ یوسي چې زموږ ټاکونکو (وولس) د ملي یوالي حکومت ته د هغو د ترسره کولو مأموریت ورکړی دی. د ځوان افغان نسل په استازیتوب چې موږ ته ثبات او سوکالي راوړي، ډاکټر عبدالله او زه له تاسو مننه کوو چې دوی ته مو دا فرصتونه برابر کړل.

د بېوزلۍ د دوامداره ننګونې پر وړاندې درېدل

بېوزلي زموږ یوه لویه ننګونه ده ځکه ۳۹ سلنه خلک مو د ورځې له ۱.۳۵ ډالرو څخه په کمو عوایدو ژوند کوي. دا پدې معنی ده چې په ورځ کې یو یا دوه وخته ډوډۍ او دا کمه احتمال چې اولادونه یې کله ښوونځي ته لاړ شي. خو بیا هم، هغه ۶۱ سلنه چې د فقر تر کرښې پورته ژوند کوي، درې وخته ډوډۍ خوري او خپل اولادونه ښوونځي ته لېږي، خپل بدل شوی ژوند ستاسو د سخاوتمندانه مرستو پوروړي بولي؛ ځکه په ۲۰۰۱ کال کې له پنځه کلنې وچکالۍ او د طالبانو له بې‌رحمیو وروسته موږ له ټولنیز نړېدو سره مخ وو. زه زموږ د بېوزلو خلکو په استازیتوب ستاسو د نویو ژمنو مننه کوم، ځکه موږ به د بېوزلۍ کمولو او له منځه وړلو ته د خپلې اصلي دندې په توګه په بې‌ساري ډول پام وکړو.

د دفاعي او ملي امنیت ژمنې

څو میاشتې وړاندې ما زموږ د امنیتي اکاډمۍ د ۵۴۹ افسرانو د فراغت په مراسمو کې ګډون وکړ، چې ۱۳ تنه یې نجونې وې. دا ځوانان چې زموږ د ځوان نسل زبده کسان دي، زموږ د هېواد په دفاع کې زموږ د ملي ارادې ښکارندویي کوي.

له ۲۰۰۲ کال راهیسې زموږ په امنیتي او دفاعي ځواکونو کې ستاسو پانګونې موږ ته داسې وړتیا راکړې چې د تروریزم، جرمونو او بې‌ثباتۍ پر وړاندې جګړه رهبري او مدیریت کړو. د وارسا په کنفرانس کې ستاسو سخاوتمندانه ژمنو زموږ خلکو ته ډاډ ورکړ چې د امنیتي او دفاعي ځواکونو په لیکو کې به د دوی رضاکار زامن او لوڼې د هېواد د خپلواکۍ او حاکمیت د دفاع لپاره لازمې زده کړې، اسانتیاوې او مرستې ولري.

زه له ولسمشر اوباما څخه د آزادۍ او ډیموکراسۍ په لاره کې د هغه د تاریخي پرېکړې او له ټولو مشرانو لکه چانسلرې میرکل، لومړي وزیر رینزي، لومړي وزیر کامرون، ولسمشر اردوغان، د څلورو چوکاټي هېوادونو له مشرانو او د هغو ټولو هېوادونو له حکومتونو او خلکو څخه مننه کوم چې زموږ د ځواکونو د مشورې، روزنې او مرستې په لاره کې د "غوڅ ملاتړ" (Resolute Support) ماموریت څخه ملاتړ کوي.

د شهیدانو په یاد د یوې شېبې چوپتیا

خو ستاسو ژمنتیا یوازې د پيسو تر لګولو ډېره زیاته وه. ستاسو زامنو او لوڼو له موږ سره اوږه په اوږه جګړه وکړه او زموږ د آزادۍ په لاره کې یې تر ټولو لویه قرباني ورکړه. د افغانستان د خلکو او زموږ د امنیتي او دفاعي ځواکونو په استازیتوب، زه غواړم ستاسو د هېوادونو او زموږ د هېواد د شهیدانو په درناوي د یوې شېبې چوپتیا غوښتنه وکړم. [یوې شېبې چوپتیا]

د دولت پایښت او بسیج

کله چې زموږ امنیتي او دفاعي ځواکونو د ۲۰۱۵ کال د جنورۍ په لومړۍ نېټه د هېواد د دفاع بشپړ مسوولیت په غاړه واخیست، یو شمېر زیاتو شنونکو زموږ د ژر نړېدو وړاندوېینه وکړه. څنګه به افغان دفاعي او امنیتي ځواکونه د ۱۳۰ زره آیساف سرتېرو دنده ترسره کړي؟ له القاعدې نیولې تر نوې رامنځته شوې داعش پورې، طالب ډلې، د هیروینو په سوداګرۍ پورې تړلې جنایي شبکې او هغوی چې دوی ته پناه ځایونه او مرستې ورکولې، زموږ پر ضد سره یوځای شول. موږ د خپل هېواد "پایښت" خپله اصلي دنده وټاکله، د ملي یوالي حکومت مو سازماندهي کړ او خپل امنیتي او دفاعي ځواکونه مو بسیج کړل چې په یوه ورځ کې یې په پنځلسو ولایتونو کې عملیات کول.

موږ لا هم په ورځ کې ۱۵ تر ۱۸ ماموریتونه ترسره کوو. مګر د ۲۰۱۵ او د ۲۰۱۶ اکتوبر ترمنځ لوی توپیر شته. زموږ امنیتي او دفاعي ځواکونه د خلکو او نړیوالې ټولنې په پوره ملاتړ سره په پوره باور د بې‌نظمۍ د ځواکونو پر وړاندې درېږي او پر هغوی غلبه کوي. د پرون ورځې قندوز یې یو بېلګه ده. د طالبانو او د دوی د ملاتړو هغې تندې ته په کتو چې په انګلیسي بیانونو کې یې ښکارېده، موږ د داسې حملو وړاندوېینه کړې وه چې غوښتل یې د بروکسل کنفرانس تر سیوري لاندې راولي.

د آزادۍ د دښمنانو پر وړاندې زغم

خو د هغو مشرانو راټولېدنه چې د افغان اتباعو د راتلونکي خوندي کولو ته ژمن دي، د هېچا تر سیوري لاندې نشي راتلی. د آزادۍ دښمنان کولی شي د خبرونو پر لړۍ اغېزه وکړي، مګر دوی نشي کولی زموږ اراده کمزورې کړي، زموږ هوډ زیانمن کړي یا مو پام له هغه قوي دولت جوړونې او مارکیټ جوړونې څخه واړوي چې یو آزاد ملت او حاکم هېواد ورته اړتیا لري. د جګړې ولسمشر کېدل زما وروستۍ غوښتنه وه، مګر د خپلو ځواکونو د ستر قوماندان په توګه، زه د هغوی ارادې او قربانۍ ته سلام کوم. ټول افغانان، په ځانګړې توګه زموږ ځواکونه په دې پوهېږي چې زموږ په قربانۍ کې څه نغښتي دي: د راتلونکو نسلونو برخلیک او د استقلال، حاکمیت، ډیموکراسۍ، پراختیا، سولې او یوالي حق.

اقتصادي اصلاحات او پر ځان بسیاینه

په افغانستان کې پرېکړې اسانې نه دي، خو هیله لرم تاریخ به قضاوت وکړي چې کله له سختو انتخابونو سره مخ شوو، موږ سم انتخابونه کړي دي. لکه څنګه چې زموږ ستونزې او حل‌لارې د زنځیر په څېر سره تړلې دي او تر ټولو کمزورې کړۍ د ټول زنځیر قوت ټاکي، موږ باید په څو اړخیزه توګه فکر وکړو او په یو وخت کې په څو برخو کې عمل وکړو.

مګر مخکې له دې چې راتلونکي ته پام وکړو، زه غواړم هغه مثبتې لاسته راوړنې په لنډه توګه بیان کړم چې ستاسو مرستو په تېرو دوو کلونو کې زموږ د ۳۰ میلیونه وروڼو او خویندو لپاره راوړي دي. نږدې دوه کاله وړاندې موږ په لندن کې خپله لومړۍ وزیرانو غونډه لرله، چېرته چې د ملي یوالي نوي حکومت د اصلاحاتو یو لړ غوښتنې وړاندې کړې. د هغه پروګرام هدف دا و چې افغانستان د پر ځان بسیاینې پر لور بوځي، چې د اقتصاد د مدیریت، د خصوصي سکتور پراختیا او د عامه ادارې او مالیې د یو مستحکم سیستم ترکیب و.

زموږ د پراختیايي ستونزو درک او پر هغو غلبه کول په داسې حال کې چې د خپل بقا لپاره جنګېږو، تمرکز او ګډ کار ته اړتیا لرله. نو هیله لرم چې زموږ ننګونې باید زموږ د حکومت لاسته راوړنې او د پرمختګ لپاره د افغان ولس ژمنتیا پټه نه کړي.

عایداتي اهداف او مالي ډسپلین

د عایداتو د اهدافو ټاکل او هغو ته رسېدل د سیاسي ارادې او د مشرتابه او مدیریت د ظرفیت یو له مهمو ازموینې څخه دی. ژمنتیا هغه وخت معلومېږي چې یو بېوزلی هېواد د پیسو له نړیوال صندوق (IMF) څخه غوښتنه کوي ترڅو د دوی لپاره اهداف وټاکي او پر پلې کېدو یې څارنه وکړي. زما په خیال هغوی ته ډېر داسې دعوتونه نه ورسېږي.

په ۲۰۱۵ کال کې، سره له سخت اقتصادي رکود، موږ عایدات ۲۲ سلنه لوړ کړل. بیا موږ له IMF سره پر یو درې کلن څارنیز پروګرام هوکړه وکړه. زه په خوښۍ سره اعلانوم چې زموږ د مالیې تکړه وزیر، اکلیل حکیمي، پرون راته خبر راکړ چې موږ د ۲۰۱۶ کال عایداتي هدفونه پوره کړي دي، هغه هم له وخته درې میاشتې وړاندې.

زموږ بودجه د باور وړ ده او زموږ منځمهاله مالي پلانونه د پلي کېدو وړ دي. د پخوانيو دودونو خلاف، موږ د "شرط‌محوره" مرستو ملاتړي یو. نه یوازې دا چې له IMF څخه غواړو چې په شرطونو کې سخت‌ګیر وي ترڅو زموږ له مالي ثبات سره مرسته وکړي، بلکې موږ دا ماډل خپلو نورو شریکانو ته هم وړاندیز کوو.

نړیوال شراکت او په خصوصي سکتور پانګونه

له متحده ایالاتو سره زموږ نوې پراختیايي ملګرتیا په شرطونو ولاړه ده او موږ ټول شرایط پوره کړي دي. مننه وزیر جان کيري چې د دې تګلارې ملاتړ مو وکړ. پرون چې له اروپايي ټولنې سره د "دولت جوړونې تړون" لاسلیک شو، په دې لاره کې بل مهم ګام و. مننه ولسمشر توسک او آغلې موګریني. په بودجوي مرستو کې د معتبرو اصلاحاتو ملاتړ د حساب‌دهۍ، موثریت او شفافیت کلید ده.

د نړیوالې سوداګرۍ له سازمان (WTO) سره یوځای کېدل د حکومت د اجراییه او مقننه قواوو ترمنځ بشپړې همغږۍ ته اړتیا لرله. موږ لازم قوانین چمتو کړل، پارلمان ته مو وړاندې کړل او د ۲۰۱۶ تر جولای پورې مو تصویب کړل.

دې کار له خصوصي سکتور سره دوامداره خبرو اترو ته اړتیا لرله. که د خصوصي سکتور پانګونه د اعتبار معیار وي، نو زه ښه خبر لرم. یوازې په وروستیو دریو میاشتو کې موږ له خصوصي سکتور څخه د ۱.۱ میلیارد ډالرو پانګونې ژمنې ترلاسه کړې دي. هغه څه چې ډېر ارزښت لري دا دي چې ۸۰۰ میلیونه ډالره یې د انرژۍ په برخه کې دي چې د پانګې د بېرته ترلاسه کولو لپاره ۲۰ کلن وخت ته اړتیا لري. همدارنګه، دا درې افغان متشبثین دي چې دا لویه پانګونه کوي. دا خبر چې یو لوی ترکي شرکت غواړي په هلمند کې پر یو بند ۲۰۰ میلیونه ډالره پانګونه وکړي ترڅو ۱۰۰ میګاواټه برېښنا تولید کړي، باید ډېر خوشحاله کونکی وي.

د سرچینو مدیریت او سیمه‌ییز اتصال

تر لسیزو پورې موږ د اوبو د سرچینو، د زرګونو میګاواټه برېښنا د تولید د وړتیا، د ټرانزیټ او سوداګرۍ لپاره د یو سیمه‌ییز مرکز په توګه د خپل موقعیت د کارولو، د ښاري او کلیوالي برخو د یوځای کولو، خپلو معدني سرچینو، د فساد د مخنیوي او نورو ډېرو ښو شیانو په اړه خبرې کړي دي. د ملي یوالي حکومت دغو خوبونو ته نظم ورکړ، ځکه پوهېږو چې زموږ باداران (افغان ولس) او زموږ ملګري (نړیواله ټولنه) موږ د پایلو له مخې قضاوت کوي، نه یوازې د هڅو له مخې.

په تېرو څلوېښتو کلونو کې د لومړي ځل لپاره موږ دوه بندونه بشپړ کړل چې ۶۰ میګاواټه نوې برېښنا تولیدوي او ۶۵۰ میلیونه متره مکعب اوبه زېرمه کوي. په راتلونکو دریو کلونو کې به موږ د تېرو ۲۵۰ کلونو په پرتله د زیاتو بندونو جوړول پیل کړو ترڅو ۲۶ میلیونه متره مکعب اوبه د کښت او برېښنا لپاره مهار کړو. دا به موږ ته اجازه راکړي چې د اوبو د سوداګرۍ او ساتنې یو سیمه‌ییز سیسټم جوړ کړو. زه غواړم له ډاکټر قیومي، خپل پوه ملګري څخه مننه وکړم، چې د سان خوزې پوهنتون له ریاست څخه یې استعفا وکړه ترڅو زموږ د زیربناوو او بشري پانګې چارې سمبال کړي.

د انرژۍ او زیربنا په برخه کې موږ د ۱۰ کلونو خبرې په عمل بدلې کړې. کاسا زر (CASA 1000)، ټاپي (TAPI) او چابهار د پلي کېدو په حال کې دي. له اقتصادي پلوه افغانستان یو ځل بیا له منځنۍ آسیا او له هغې لارې له اروپا سره یوځای کېږي. له چین څخه د لومړي بار وړونکي ریل ګاډي رارسېدل او له هند سره د هوايي دهلیز پرانیستل د سیمه‌ییزې همکارۍ ښې نښې دي.

ټولنیز بدلون او ولسي تړون

د سیمه‌ییزو همکاریو په برخه کې زموږ تګلاره د "کلسترونو" له لارې ده؛ د ساري په توګه ټاپي به په یو کلستر بدل شي. د کرنې ټولو چارو ته مو جدي پاملرنه کړې، ځکه زراعتي وده د سیاسي او ټولنیز ثبات کیلي ده. موږ خوښ یو چې د هېواد له ګوټ ګوټ څخه ۲۴۰ کلیوال په کابل کې له ما، ډاکټر عبدالله او کابینې سره یوځای شول ترڅو د یو میلیارد ډالرو په ارزښت د "ولسي تړون" (Citizen’s Charter) پروګرام پیل کړو، چې په جنورۍ کې به ۱۲ زره کلیوالي او ښاري سیمو ته لومړنۍ روغتیايي، تعلیمي او د اوبو خدمتونه ورسوي. هغه څه چې زما زړه یې لمس کړ دا و چې دغو ۲۴۰ کلیوالو ولاړ شول او موږ (حکومت) ته یې وویل چې د ولسي تړون په قرارداد کې د دوی دوه هدفونه دا دي چې: لومړی به د هرې پیسې حساب ورکوي، او دوهم دا چې په څلورو کلونو کې به ډاډ ترلاسه کوي چې د دوی د کلي د شوراګانو ۵۰ سلنه غړي به ښځې وي. فکر پرې وکړئ، دا واقعي ټولنیز بدلون دی.

د ځمکې او حقونو له لارې پیاوړتیا

تېره شنبه د اروپايي ټولنې او متحده ایالاتو په مرسته موږ د ځمکې د تصفیې یو پروګرام پیل کړ چې په پنځو لویو ښارونو کې به په زرګونو بې‌ځایه شوې کورنۍ د خپلو ملکیتونو د قانوني اسنادو خاوندان شي. په جنورۍ کې زه تاسو ټولو ته بلنه درکوم چې د "ښځو د اقتصادي پیاوړتیا ملي پروګرام" په پرانیسته کې له موږ سره ګډون وکړئ، کوم چې د ښځو پر وړاندې د تاوتریخوالي له منځه وړلو سره یوځای به زموږ په اساسي قانون کې د ښځو د مساوي حقونو برخې ته عملي بڼه ورکړي.

صداقت او د قانون حاکمیت

په لندن کې د فساد ضد غونډې پر مهال موږ اعلان وکړ چې د فساد ضد عدلي مرکز به جوړوو. زه خوښ یم چې دا مرکز نه یوازې فعال شوی بلکې لومړی نیول یې هم کړی دی. د کورنیو چارو وزارت یو لوړپوړی چارواکی چې د ۱۵۰ زره ډالرو بډو (رشوت) غوښتنه یې کړې وه، لاس په لاس ونیول شو او په علني توګه به محاکمه شي. د قانون د حاکمیت ملي شورا جوړه شوې او د کارونو لارې چارې یې ټاکلې دي.

زموږ د فساد ضد پالیسۍ اصلي محور د قانون د حاکمیت د بنسټونو جوړول دي او موږ د قاضي‌القضات او لوی څارنوال له کارونو ډېر خوښ یو. زموږ ستونزې پاتې دي او هغوی شبکوي بڼه لري؛ جرمونه او فساد سره تړلي دي او سیمه‌ییز تمرکز ته اړتیا لري.

د سیمه‌ییزې سولې او امنیت لاره

هغه څه چې حیاتي دي، د سیمه‌ییزې همکارۍ لپاره د سیاسي ارادې رامنځته کول دي. تروریزم سرحد نه پېژني؛ د ښه او بد تروریست ترمنځ توپیر نشي کېدای. تروریزم نه یوازې د افغانستان، بلکې د ټولې نړۍ لپاره ګواښ دی.

موږ د نړیوالې ټولنې له سټراټیژیک تمرکز او ژمنتیا څخه ډېر خوښ یو. زه له ولسمشر توسک، آغلې موګریني، د ملګرو ملتونو له سرمنشي، ښاغلي جان کيري او نورو برخه والو څخه مننه کوم. مګر د ستونزې ریښه په سیمه کې ده. موږ په ملي کچه یوالي، تمرکز او خبرو اترو ته ژمن یو. موږ د سولې وروستی تړون د ولس په اجماع کې وکړ، نه له هغې بهر. د هغې کیلي دا وه چې زموږ پر اساسي قانون ولاړ و. دا تړون په کابل کې وشو او د افغانانو ترمنځ د خبرو پایله وه. افغانان سوله کولی شي، موږ به سوله وکړو.

پایله: د رغنده سیاست غوښتنه

موږ مثبت او رغنده سیاست ته ژمن یو، نه ورانوونکي سیاست ته. موږ د داسې سیاست غوښتونکي یو چې پکې ټول افغانان، لکه څنګه چې اساسي قانون وایي، سره برابر وي. تر ټولو لویه دنده په سیمه کې د فقر له منځه وړل دي. په سیمه کې رامنځته شوې سیاسي اراده باید فقر او تروریزم زموږ د اصلي ننګونو په توګه وپېژني. زه ډاډه یم چې موږ به پر دوی غلبه وکړو. تروریزم یوه لنډمهاله پدیده نه ده؛ مګر موږ باید خپل ځواکونه متحد کړو او یوځای حرکت وکړو. افغانان د خپل کلتور له مخې د ستونزو د غلبې وړتیا لري. موږ د خپلو ملګرو د دوستۍ لاس ته اړتیا لرو ترڅو پر دې باور وکړي چې د یو معزز ملت ۴۰ کلن درد بس دی، هغه ملت چې هېڅکله یې خپلو ګاونډیانو ته ګواښ نه دی پېښ کړی. ستاسو له ملاتړ څخه مننه، ستاسو له دې سترې غونډې مننه، موږ به بریالي شو.