ډاکټر اشرف غني

مهم ټکي:

د انځور بدلون: د یوه ګواښمن هیواد پر ځای د "آسیا د څلورلارې" په توګه د افغانستان معرفي کول.
سیمه ییز تروریزم: د تروریزم تعریف د یوې بهرنۍ پدیدې په توګه چې هدف یې د سیمې د دولتي نظم خرابول دي.
اقتصادي مبارزه: د مخدره توکو پر وړاندې د کرنې د پراختیا او بې وزلۍ د ختمولو له لارې مبارزه.
امنیتي ثبات: د بهرنیو ځواکونو له وتلو وروسته د افغان امنیتي ځواکونو د وړتیا او پایښت ثابتول.
لومړۍ کړۍ: له ګاونډیو هیوادونو سره د سولې، ټرانزیټ او ګډ امنیت ټینګښت.
دویمه کړۍ: له اسلامي نړۍ څخه د مالي ملاتړ او مذهبي مشروعیت ترلاسه کول.
دریمه کړۍ: له امریکا او ناټو څخه تر ۲۰۲۰ کال پورې د نظامي او مالي مرستو تضمین.
څلورمه کړۍ: د چین او هند په څېر د آسیا له لویو قدرتونو سره د افغانستان اقتصادي تړل.
پنځمه کړۍ: د نړیوالو سازمانونو له لارې د دولتي نظام اصلاح او د "ټولنیز تړون" پلي کول.

۲۱ سرطان ۱۳۹۴

بسم الله الرحمن الرحیم

د الله تعالی ﷻ په دربار کې ستاسې د عبادتونو او طاعتونو د قبلېدو په هیله.

قدرمنو هیوادوالو، د تېرې شنبې په ورځ د بریکس او د شانګهای د همکاریو سازمان د هیوادونو په سرمشریزه کې له ګډونه وروسته هیواد ته راستون شوم او اوس غواړم چې د دې غونډو د موضوعاتو او په دې سفر کې د افغانستان د بریاو په باره کې درسره وغږېږم.

در این کنفرانس ما توانستیم که تصویر جدید کشور را با طرف‌های اشتراک‌کننده در میان بگذاریم، و نشان بدهیم که افغانستان در حال غلبه بر موانع است و می‌تواند شریک قابل اعتماد در همکاری‌های منطقه‌یی باشد. خوشبختانه این پیام به خوبی از طرف اشتراک‌کنندگان دریافت گردید و آمادگی آنان را برای همکاری‌های بیشتر سبب شد.

در گفت‌وگوهای دوجانبه و چندجانبه‌ای که انجام شد، پیام ما این بود که مشکلات افغانستان و راه حل آن، سه بعد دارد: ملی، منطقه‌یی و بین‌المللی که هر کدام با یکدیگر ارتباط متقابل دارد.

درباره افغانستان، دو تصویر در حال تقابل هستند. یکی تصویری که رسانه‌های بیرونی از آن به دست می‌دهند و بخشی از حلقات داخلی کشور نیز در ذهن دارند، و آن تصویری است متمرکز بر خطرات و چالش‌ها. در این تصویر تروریزم، مواد مخدر و فساد اداری، بیشترین جای را اشغال می‌کند. تصویر دوم که خواسته‌ی افغان‌هاست و برای تحقق آن تلاش می‌کنند، این است که کشورشان چهارراه آسیا باشد تا نقطه‌ی ارتباط شرق آسیا به غرب، و شمال آن به جنوب گردد، و نقطه‌ی ارتباط آسیای مرکزی با همه‌ی آن‌ها. در این تصویر، افغانستان کشوری غنی است با منابع و ذخایر طبیعی ارزشمند، اما با مردمی که اکثریت‌شان در فقر به سر می‌برند. در این تصویر، رابطه ملت – دولت بر پایه قرارداد اجتماعی استوار شده است، تا راه خود را به سوی آینده‌ی بهتر باز کند.

یوه موضوع چې په صراحت او وضاحت سره مطرح شوه، دا پوښتنه وه چې بین‌المللي تروریزم له کومه راځي؟ د افغانستان ځواب ډېر واضح و. تروریزم پخپله له همدغو هیوادونو، له پاکستان، چین، مرکزي آسیا او منځني ختیځ نه راځي. د تروریزم جنګ په اصل کې له افغانانو سره نه، بلکې په سیمه کې له دولتي نظم سره دی. تروریزم غواړي چې په سیمه کې د دولتي نظم د خرابولو له لارې خپله بین‌المللي اجندا تعقیب کړي.

سیاست خارجی کشور، در ده ماه گذشته، معطوف به این بوده است که «تصویر دوم» را جایگزین «تصویر اول» کند. در پنج حلقه سیاست خارجی ما که قبلاً ترسیم شده بود، افغانستان موفق شد که حمایت مالی و جذب سرمایه کشورهای حلقه سوم را، به عنوان مهم‌ترین حامیان مالی و امنیتی افغانستان، خصوصاً در بخش تمویل، تجهیز و تعلیم قوای امنیتی کشور، برای سه سال دیگر تأمین کند. تلاش‌ها جریان دارد که تداوم این کمک‌ها تا سال ۲۰۲۰ بر مبنای مناسبات درازمدت، تضمین گردد.

در سطح منطقه‌یی – شامل کشورهای همسایه، دنیای اسلام و کشورهای آسیایی – تمرکز بر این بوده است که رفاه افغانستان و نقش آن به عنوان چهارراه آسیا تثبیت گردد. کنفرانس شانگهای که بخش عمده‌ای از کشورهای یادشده در آن سهیم بودند، فرصتی بود تا دیدگاه افغانستان به وضاحت رسانده شود که تصویر اول افغانستان، تهدیدی برای منطقه و به خصوص ممالک همجوار است. در کنفرانس بریکس که تعداد بیشتری از کشورها به شمول افریقای جنوبی و برازیل نیز مشارکت داشتند، تمرکز ما بر نطق علمی بود تا واضح گردد که قواعد بازی در جهان کنونی روشن نیست، و گفتیم که «زنجیره‌ی دولت‌داری» شکسته شده و لازم است که راهکار واضحی برای «همکاری» ترسیم گردد. در کنفرانس شانگهای، تمرکز ما بر بعد عملی قرار داشت تا راه‌های مقابله با این وضعیت نشان داده شود.

امروزه در کنار همکاری میان کشورها، رقابت‌هایی نیز جریان دارد، و این امر به پیچیدگی مسئله می‌افزاید؛ اما افغانستان اولین کشوری است که می‌خواهد، تنها، عرصه‌ی همکاری باشد و نه رقابت.

بخش دیگری از مشکل که به تصویر اول ارتباط دارد، موضوع مواد مخدر است. زنجیره‌ی خطر مواد مخدر و چرخه‌ای که این پدیده را شکل داده است، از چند بخش تشکیل می‌شود؛ تولید، پروسس، انتقال و مصرف. چنان که مطالعات و ارزیابی‌ها نشان می‌دهد، همه کشورهای منطقه به نوعی در این چرخه سهیم هستند. افغانستان وجود چنین مشکلی را انکار نمی‌کند، اما به این باور هستیم که بهتر است به جای ملامت، همه‌ی اعضا مسئولیت خود را در قبال این پدیده‌ی پیچیده قبول کنند و مسئولیت مقابله با آن را بر عهده بگیرند. پیروزی بر این معضل به قبول مسئولیت و اقدامی فراگیر در سطح منطقه نیازمند است.

مخدره موادو د بل هر هیواد غوندې افغانستان ته هم زیاته صدمه رسولې ده. د معتادانو د شمېر له زیاتوالي رانیولې د جرمي اقتصاد تر پراختیا پورې، موږ د مخدره موادو له لاسه مختلف تاوانونه لیدلي دي. زموږ په نظر له مخدره موادو او کوکنارو سره د مقابلې غوره لار دا ده چې په افغانستان کې له فقر او بېوزلۍ سره مبارزه وشي. فعلاً یو کارګر په ورځ کې دوه، درې سوه افغانۍ روزمزد اخلي، حال دا چې د کوکنارو په پټي کې د دې څو برابره روزمزد ورکول کېږي. موږ واضح کړه چې یوازې د انکشاف، تجارت، ټرانزیټ، سرمایه‌ګذاري او په تېره بیا د زراعت د انکشاف له لارې د خلکو په ژوند کې بنیادي تغییر، د مخدره موادو مشکل په دایمي ډول حل کولای شي.

افغانستان په امنیتي برخه کې واضح کړه چې له تروریزم سره په جګړه کې نه د عزم او ارادې کمبود لري او نه د انساني قوت. زموږ ملي وحدت ټینګ دی، امنیتي ځواکونه مو قوي دي او د روښانه آیندې لپاره زموږ د خلکو اراده پیاوړې ده. له تروریزم سره په مقابله کې د افغانستان د دفاعي او امنیتي قواوو شجاعت دومره زیات دی چې د سیمې هیوادونه هم ورباندې آفرین وايي. البته، زموږ ځواکونه نورو تجهیزاتو ته، په تېره بیا په هوايي برخه کې ضرورت لري چې له نېکه مرغه په دې دوو غونډو کې ځینو هیوادونو دا ومنله چې د تجهیزاتو په برخه کې به له موږ سره مرسته کوي.

برای برخورد کارسازتر با مشکل تروریزم در منطقه، افغانستان درخواست نمود که یک مجلس با صلاحیت منطقه‌یی برگزار گردد تا بررسی کند که تروریزم از کجا می‌آید، به چه هدف می‌آید، و از چه شیوه‌هایی کار می‌گیرد. باید این مجلس مکانیزم شفافی را در این زمینه تدوین کند. به همین منظور، افغانستان در طی دو ماه آینده میزبان نشستی در سطح وزرای کشورهای منطقه خواهد بود که روی مکانیزم تثبیت گروه‌های تروریستی و همکاری اطلاعاتی و عملی برای مقابله با دهشت‌افگنان تصمیم بگیرند.

نتایجی که از این سفر به دست آمد، این بود که هم در گفت‌وگوهای دوجانبه و هم گفت‌وگوهای منطقه‌یی، قناعت همسایه‌های افغانستان حاصل گردید که این کشور، برخلاف تصوری که برخی جهت‌ها داشتند، حتی بعد از خروج ۱۲۰ هزار سرباز خارجی از افغانستان، می‌تواند با قوت به مصاف مشکلات امنیتی برود و از این نظر ثبات لازم را دارد؛ اما طبیعی است که افغانستان جنگ نمی‌خواهد، و می‌خواهد به ثبات پایدار و رفاه مستمر دست پیدا کند. به همین دلیل است که با عزم و اراده‌ی قوی، روند صلح را نیز تعقیب می‌کند. افغانستان صلح می‌خواهد، صلح پایدار و با عزت.

مذاکرات صلح، مبتنی بر اجماع ملی، مشوره و به دور از پنهان‌کاری به پیش خواهد رفت. تلاش‌هایی در این راستا با جدیت شروع شده است که تفصیلات آنها را در روزهای آینده خواهید شنید.

لټون