صلح، امنیت و همکاریهای منطقهای برای توسعه | کنفرانس مشترک با رئیس جمهور کروشیا
نکات مهم:
- روابط افغانستان و کرواشیا: دوستی دیرینه؛ حمایت از معارف، جوانان، زنان و امنیت.
- صلح و امنیت: نیروهای افغان از حاکمیت ملی دفاع میکنند؛ کرواشیا عساکر را آموزش میدهد و علما از دفاع حمایت میکنند.
- اقتصاد و منطقه: افغانستان تلاش میکند تا به مرکز تجارت و دهلیز اتصال منطقوی مبدل شود.
- چالشها: تروریزم، شبکههای جرمی، اعتیاد جوانان و خطر فروپاشی دولتها؛ نیاز به همکاریهای منطقوی.
- حکومتداری: حکومت وحدت ملی مشروع است؛ قانون اساسی از حاکمیت ملی و حقوق شهروندان حفاظت میکند.
- دیدگاه: افغانستانِ باثبات، امن و مرفه؛ تمرکز بر توسعه و مشارکت، و پایان دادن به جنگهای نیابتی.
۲۰ ثور ۱۳۹۴ | ۱۲ می ۲۰۱۵ | کابل
نحمده و نصلی علی رسوله الکریم أما بعد، فأعوذ بالله من الشیطان الرجیم، بسم الله الرحمن الرحیم
ما ته دا د لوی افتخار ځای دی چې د کرواشیا جمهور رئیسې ته افغانستان ته د راتللو ښه راغلاست وایم. جناب رئیسجمهور (کرواشیا) بارها به افغانستان تشریف آورده و این سفر دهم ایشان است؛ دوست هستند و مردم افغانستان را مخصوصاً اطفال و خانمهای افغانستان را از نزدیک میشناسند. از دورانی که وزیر امور خارجه و بعد از آن معاون سرمنشی ناتو بود، علاقه خاص به افغانستان داشت.
از جمله ابتکاراتشان ایجاد سهولت برای ۲۲ پوهنتون افغانستان از طریق قمر مصنوعی بوده است. دوی دا زمینه برابره کړه چې د افغانستان ځوانان وکړای شي خپلو پوهنتونو کې د مصنوعي قمر [سپوږمکۍ] له لارې انټرنېټ ته لاسرسی ولري. زه د دوی نه د زړه له کومې مننه کوم. په همدې ترتیب دوی همیشه د افغانستان د حقه حقوقو، د افغانستان د خود ارادیت د حق، د سولې د حق او د انکشاف د حق دفاع کړې ده.
تحت رهبری وی، کرواشیا به تقویه قوای امنیتی افغانستان کمک کرده که در دوران آیساف بود و هم برای عزم راسخ (در حمایت قاطع) یک سهمیه قابل ملاحظه گرفت. با درنظرداشت نفوس کرواشیا و تعداد عساکر عمومی اینها، این سهمیه واقعاً چشمگیر است و واقعاً ما تشکر میکنیم. په عین زمان کې د کرواشیا ۵۰ فیصده بینالمللي مرستې افغانستان ته اختصاص شوې دي چې بیا هم زه د دوی مننه کوم.
زه غواړم له جلالتمآب رئیسجمهوري مننه وکړم، د دوی په هیئت کې مفتي صاحب حسن ویچ هم ګډون لري. کرواشیا موږ سره اسلامي اړیکې لري، جناب کشاف صاحب او حسن ویچ صاحب به په تفصیل خبرې وکړي. کرواشیا هغه مملکت دی چې هر عسکر یې دلته راغلی، د حسن ویچ صاحب له برکته د افغانستان د دیني عقایدو او عنعناتو تربیه ورکړل شوې ده. د کرواشیا عساکرو په عین حال کې ډېرې لویې انکشافي پروژې پلې کړې دي. د پروژو مقیاس به یې وړوکی و، اما د خلکو په ژوند یې تاثیر ډېر و.
کرواشیا زموږ شرایط درک کوي. مملکتی که جنگ و شرایط دشوار را دیده باشد، از دل کشوری که با شرایط دشوار سروکار دارد، به خوبی میفهمد. ما به کرواشیا تبریکی میدهیم که به اتحادیه اروپا شامل شد، سپس توانستند یک نقطه عمده ثبات، صلح و کوریدور ترانزیتی منطقه شوند. امید است که با انتقال این تجارب، ما بتوانیم با هم نوع همکاری را به وجود بیاوریم که بر اساس آن افغانستان آرزو و موقف تاریخی خود را به حیث چهارراه آسیا دوباره اتخاذ کند.
جنگ به افغانستان تحمیل شده و مردم و دولت افغانستان مصمم هستند که هیچ وقت به جنگ تحمیلشده تسلیم نشود. هدف صلح ما باقی میماند؛ اما در شرایط دشوار کنونی، من خاصتاً افتخار دارم که (وظیفه) سرقوماندانی اعلای قوای مسلح افغانستان را انجام میدهم. از علماء افغانستان که از قوای امنیتی و دفاعی ما دفاع کردند و فتوا دادند که اینها از این خاک و حقوق حقه مردم ما دفاع کنند، ابراز امتنان میکنم.
از تمام اراکین قوای امنیتی و دفاعی ما که روزانه قربانی دادهاند و ثابت کردند که فرزندان اصیل این خاک هستند، ابراز امتنان میکنم. در عین حال از خواهران، جوانان، اطفال و تمام مردم افغانستان که یک آرزو داریم و آن آرزو این است که ما بتوانیم به آزادی، نفس بکشیم، به آرامی سر آینده کار کنیم و منابع عظیم طبیعی را که خداوند ﷻ به ما داده به ثروت اجتماعی و رفاه منطقه و دنیا بدل کنیم، ابراز تشکر میکنم.
جلالتمآب جمهور رئیسې ښه راغلي، بیا خپل کور ته ښه راغلي؛ همېشه راشئ او که تاسې د کرواشیا جمهور رئیسه نه وای، موږ به فوري ویلي وای چې د افغانستان خاص استازې شئ. مګر هیله ده له دې معظم مقام نه همېشه د دې ولس استازیتوب وکړئ چې تاسې سره ډېره عمیقه مینه لري. ښه راغلاست، په لېمو راغلي.
رئیسجمهور کرواشیا [ترجمه]
تشکر بسیار زیاد از رئیسجمهور افغانستان! خانمها و آقایان! بعد از ظهر شما به خیر، السلام علیکم! این واقعاً جای مسرت و خوشی است که من باز هم به کابل آمدهام. چنانچه رئیسجمهور غنی گفت، من به مراتب متعدد به افغانستان آمدهام و از افغانستان دیدن نمودهام. اولین باری که من به افغانستان آمدم، محبتی نسبت به مردم افغانستان در قلب من پیدا شد. از سال ۲۰۰۶ به این سو، من در قسمت ترویج صلح و تعلیمات حقوق بشر و حقوق مدنی در افغانستان فعالیت زیادی داشتم.
میخواهم که ابراز تسلیت نمایم به شهدای افغانستان که به خاطر افغانستان، جان خود را قربانی کردند. میخواهم بگویم به خاطر قربانیهایی که شما دادید، آینده افغانستان درخشان خواهد بود. من میخواهم از رئیسجمهور افغانستان دعوت کنم که به کرواشیا بیایند و از آنجا دیدن کنند. همچنین میخواهم که خودم باز هم به افغانستان بیایم و دیدن کنم و همکاریهای ما را هرچه زودتر تقویه بخشیم. من به امید این هستم که موافقتنامه همکاری درازمدت ما با افغانستان، هر چه زودتر به امضا برسد.
قسمی که در صحبتهایم با رئیسجمهور گفتم، من از کشوری آمدهام که در گذشته از جنگ تجربه داشت و حالا یک مسیر رفاه را میپیماید. هدف من در افغانستان این است که اطفال افغانستان هم، سرنوشتی داشته باشند که اطفال کرواشیا دارند و رو به رشد و توسعه باشند. همکاریهای ما از طریق آیساف برای افغانستان میباشد. همکاریهای ما، به خاطر امنیت و اجرای اصلاحات در افغانستان و آینده بهتر این کشور، از طریق ناتو نیز ادامه پیدا خواهد کرد. این جای خوشی است که نیروهای افغانستان نیز عهدهدار تأمین امنیت افغانستان شدند. موفقیت دیگر افغانستان را نیز میخواهم تبریک بگویم که عبارت از انتقال صلحآمیز و موفقیتآمیز سیاسی قدرت میباشد.
پوښتنې او ځوابونه
خبریال تلویزیون آرزو: رئیس صاحب! [خطاب به رئیسجمهور غنی] شما گفتید که جنگ در افغانستان تحمیلی است، مشخصاً از طرف کدام کشور؟
خبریال: د کرواشیا جمهور رئیسې تاسې وویل، له امریکا سره د همکارۍ تړون امضا کوئ، آیا په دغه تړون تر اوسه خبرې شوي دي؟
رئیسجمهور کرواشیا: ما در این عرصه پیشرفتهایی داشتیم. فعلاً بعضی موضوعات اداری است که در کرواشیا روی آن کار میشود. ما امیدوار هستیم که به زودی این موافقه امضا شود و احتملاً زمانی که رئیسجمهور غنی به کرواشیا سفر کند در آنجا امضا خواهد شد. تجربهای که ما از جنگ داریم این است که اهداف ما به خاطر دست یافتن به اهداف بزرگ ملی یک کشور است.
همکاریهای دوجانبه بین کرواشیا و افغانستان همیشه مبتنی بر دوستی و روابط این دو کشور بوده، میخواهیم همکاری خود را در عرصههای توسعه اقتصادی و روابط تحصیلی و امثال آن، بیشتر بسازیم و در هر عرصهای که ما بتوانیم با افغانستان به همکاریهای خود ادامه خواهیم داد. میخواهم بر تعهداتی که در جلسه توکیو داشتیم، دوباره تأکید نمایم و یک افغانستان آزاد را در آینده شاهد باشیم.
من شاهد این هستم که یک همکاری خوبی میان کرواشیا و افغانستان در عرصههای مختلف نظامی، اقتصادی، سیاسی و اجتماعی وجود داشته و میخواهم از مفتی ما داکتر حسن هم تشکری کنم که تعلیمات و آموزشهای لازم را به عساکری که به افغانستان میآیند فراهم نمودند. خرسند هستم که دولت افغانستان از برخورد و رویه عساکر ما راضی هستند.
باز هم تجربه ما ثابت ساخته که همکاری بسیار خوب، گفتگوهای بین اقوام و گفتگوها بین طبقات مختلف جامعه، یک امر کلیدی به خاطر رسیدن به صلح و رفاه در یک کشور بعد از جنگ. کرواشیا در ۱۱ سال گذشته، با افغانستان همکار بوده و در عرصههای مختلف همکاری کرده است. هرچند همکاریهای ما چندان گسترده نبوده، اما من امیدوار هستم که این همکاریهای ما تأثیرات مثبت و دوامدار بر جا بگذارد.
کرواشیا در افغانستان، تمرکز مشخص و همکاری در رشد و تقویه زنان و دختران و از بین بردن سطح مرگ و میر زنان داشته است. همچنین همیشه کوشش کردیم که همکاریهای ما هماهنگ با اولویتهای افغانستان باشند. کرواشیا همچنین پروژههایی را در ساحات دوردست بدخشان راهاندازی کرده است. در قسمت صنعت قالینبافی همکاری زیاد داشته و مکتب ابتدائیه را برای ۴۰۰ دختر در بدخشان اعمار کرده و به خاطر تعلیمات دختران و توانمندسازی دختران همکاری داشته است.
بهترین نمونه همکاری بین دو کشور پروژه ساختمان مرکز تربیوی با قابلهگی در مزارشریف و همچنین حمایت و همکاری نهادهای تقویهکننده و همکار با امور زنان و اطفال و توافقنامهی همکاری میان افغانستان و کرواشیا بوده است. میتوانم به شما اطمینان بدهم که نماینده کرواشیا در اتحادیه اروپا، صدای افغانستان را بلند و به عنوان یک نماینده افغانستان در آنجا از همکاریهای ناتو و اروپا حمایت خواهد کرد. ما میخواهیم که شاهد پیشرفتهای بیشتر حکومت افغانستان در آینده باشیم. بسیار تشکر میکنم از مهماننوازی شما و امیدوار هستم که تا زمان بعدی که در این جا خواهم بود، ملاقاتهای مفید و پردستاورد با طرفهای مختلف دولت افغانستان داشته باشم. من از رهبری خردمندانه جناب رئیسجمهور افغانستان قدردانی میکنم که میتوانند افغانستان را به سوی رفاه هدایت کنند.
رئیسجمهور غنی: جنگ (به این خاطر) تحمیلی است که عناصر مختلف با هم یکجا شدند تا یک جنگ تحمیلی را به وجود بیاورند. یکی از این عناصر اقتصاد جرمی جهانی است. امروز اقتصاد جرمی، بیامنی میخواهد. اقتصاد جرمی بستر حرکت و انتقالات حرکات تروریستی بینالمللی را به وجود آورد. هروئینی که در افغانستان تولید میگردد، انتقال داده میشود. ممالک ترانزیت و بعد از آن ممالک مصرفکننده هست. عمدهترین بخش این منافع، به (جیب) قاچاقبران بینالمللی میرود؛ اما در داخل، ما باید بشناسیم که یک مشکل بنیادی داریم.
دیروز یک سروی نو، ارقامش نشر شد؛ ۵ فیصد جوانان افغان در شهرها و بدبختانه ۱۳ فیصد جوانان ما در روستاها معتاد شدهاند. روزهایی که ما فکر میکردیم اعتیاد به دیگران است و ما خود ما این مشکل را نخواهد داشتیم، گذشت! این یک خطر بزرگ است، چون یک جوان معتاد به یک سرباز بیثباتی مبدل میشود. دوم، شبکههای بینالمللی تروریزم که تمام همسایههای ما را از هند تا روسیه هدف قرار میدهد. اینها امروز میخواهند که از خاک ما برای بیثباتی منطقهیی، دنیای اسلام و جامعه بینالمللی استفاده کنند.
جنگی را که ما انجام میدهیم، به نمایندگی تمام دنیا که باور به قانونمندی و یک نظام بینالمللی که تابع قوانین و تابع همکاری بینالمللی باشد، است. امروز بدترین اعمال از طرف کسانی انجام میشود که قطعاً به ما تعلق ندارند. وقتی که سر میبرند اینها مشکلشان با افغان و افغانستان نیست. از این رو ما ضرورت داریم که به حیث یک ملت متحد و منسجم این خطرات را تحلیل و دفعشان کنیم. جای خوشبختی و شکر است که در هفتههای گذشته، مخصوصاً ده روز گذشته، نیروهای امنیتی و دفاعی ما اقدامات نهایت شجاعانه کردند و با خون خود، این خاک را نگه کردند.
خطر سوم، خطر دولتها است. سوریه، خطر دولت ختم شد، (داعش) به نزدیکی دمشق رسیده و همچنین عراق، یمن و لیبیا! وقتی دولتها یک زنجیر را تشکیل میدهند، یک حلقهی این زنجیر میشکند، آن زمان خطر برای تمام نظام دولتداری است. فکر کنید وقتی ۵ یا ۶ حلقه میشکند، قسمت دیگر، عناصری هستند که از لحاظ سیاسی با یک نظام دموکراتیک اختلاف دارند، با نظامی که قانون اساسی ما آن را تشکیل میدهد و به اساس دین مقدس اسلام، مطلق ایستاد است.
جناب کشاف صاحب هست؛ در (تهیه) قانون اساسی نقش داشت و نیمی جرگه قانون اساسی را خودشان اداره کرده است. از قانون اساسی ما کرده، قانون اسلامی دیگر نشان ما بدهید؛ اما اختلافاتی است که به جنگ مبدل شده. مداخلاتی در گذشته وجود داشته که ختم نشده. ما در پی این هستیم که به صورت اساسی و اصولی، فضای ملی آماده و مستحکمتر شود. جنگ راه حل مسائل داخلی نیست؛ بلکه تنها یک سیاست منسجم و مدبرانه که بتواند همهی افغانها را در آغوش این خاک بگیرد، (است).
به بیرونیها باید راه بیرونی پیدا شود و راه، مملکت سوم و چهارم است، چی راه است؟ در جستجوی آن باشد. در منطقه باید یک پیمان همکاری امنیتی و اقتصادی به وجود بیاید، چون این خطرات در یک کشور مهار بوده نمیتواند. بالاخره اگر نتیجهگیری کنیم، ما مردم افغانستان ۳۶ سال است که رنج بردهایم. ما حق نفس کشیدن داریم. در انتخابات با تمام مشکلات به صورت آزادانه سهم گرفتیم؛ دولت مشروع است، حکومت وحدت ملی یک پدیده پابرجاست. ما با عزم و اراده راسخ از منافع حقه دفاع میکنیم و در عین حال آرزوی صلح را زنده نگه میداریم.
خبرنگار: بسیار زیاد تشکر جناب رئیسجمهور. شما راجع به صلح و مذاکرات صلح با طالبان صحبت میکنید. آیا شما مطمئن هستید که پاکستان هم در این راستا اقدامات خوبی انجام داده و چی اقدامات انجام خواهد شد؟
خبرنگار: حکومت افغانستان از سالهاست که میگوید با طالبان گفتگوی صلح میکنیم؛ اما طالبان همواره درخواست افغانستان را با تهدید و افزایش حملات هراسافکنی پاسخ دادند. حالا نظر شما چی است جناب رئیسجمهور؟ صلح به نتیجه میرسد یا جنگ؟
رئیسجمهور غنی: جنگ تحمیلشده را با جنگ جواب میدهیم، بدون اینکه آرزوی مقدس صلح را فراموش کنیم. فکر میکنم توضیح زیادتری ضرور نیست. (راجع به) سوال بعدی، موضوعی اساسی این است که ما صلح را چگونه توضیح میدهیم و تعریف میکنیم؟ عنصر عمدهی صلح، یک سیستم دولتی است که از تعادل، مساوات و حاکمیت ملی نمایندگی کند. حاکمیت ملی به این معنی است که همکاری بین کشورها وجود داشته باشد و کشورها با همدیگر روابط خصمانه نداشته باشند.
میراث سی و شش سال گذشته برای ما یک میراث مخفی و مشکل بوده به خاطر اینکه آسیای جنوبی بالای مقررات بازی به یک تجربهی گسترده نرسیده است. تحمل زیادی صورت گرفته. کرواشیا و اروپای مرکزی همچنین این تجربه را گذشتانده. در صلح بین افغانستان و پاکستان در سی و شش سال گذشته مشکلاتی وجود داشته و ما مطمئن هستیم که به دستاوردهایی میرسیم. پیشرفتهای خوبی که در این راستا صورت بگیرد، این به منافع منطقه میباشد.
خوب حالا پاکستان و افغانستان، تمام همسایههای ما از هندوستان تا آذربایجان و روسیه، تحت تهدید قرار دارند. این تهدیدها نیاز به پاسپورت ندارند و به راحتی میتوانند به هر کشور برسند. رفع این تهدیدها نیازمند دورنماها و دیدگاههای مختلف است. ما یک دورنما و دیدی داریم که افغانستان بتواند به مرکز تجارت و دهلیز تجارتی برای منطقه تبدیل شود. ما میدان هیچ گونه جنگ نیابتی نیستیم و هیچ کس، هیچ طرف و هیچ جناحی در جهان نمیتواند افغانستان را میدان جنگ نیابتی خود بسازد.
در عین حال رسیدن به این اهداف بزرگ، نیازمند حوصلهمندی بیشتر و زمان است. ما مطمئن هستیم که آنچه مردم افغانستان توقع دارند، به آن خواهیم رسید. فقر، یک معضل دیگری است که ما با آن مواجه هستیم. (ممالک) آسیای جنوبی از نظر اقتصادی عقبماندهترین کشورها در دنیا هستند. ما مطمئن هستیم که خود را به اهداف خویش میرسانیم. تشکر از شما! تشکر از جناب رئیسجمهور کرواشیا